Alle kroegfeitjes op een rij 👀
Guggenwijn
Het beroemde Guggenheim-museum is niet het enige beroemde gebouw dat Frank Gehry in Baskenland ontwierp. In de Baskische riojastreek staat een wijnhotel van zijn hand: Marques de Riscal. Architectonisch misschien nog wel wilder.
Baskenland
Tuvalu gaat viraal
Beelden van de Tuvaluaanse minister van Buitenlandse Zaken, Simon Kofe, gingen de wereld rond. Hij stond in een pak en stropdas voor een lessenaar in de zee, met zijn broekspijpen opgerold. In één klap had hij alle aandacht op Tuvalu's strijd tegen de stijgende zeespiegel.
Tuvalu
Treppenwitz
De Duitse taal staat bekend om haar originele woorden. Een treppenwitz, 'trappengrapje', is bijvoorbeeld de omschrijving van een gevat antwoord waar je nét te laat op komt. Je loopt spreekwoordelijk alweer in het trappenhuis terug van je gesprek, en dan bedenk je je grapje pas.
Duitsland
Europa's breedste waterval
De breedste waterval van Europa ligt in Letland, maar liefst 270 meter breed. Pak je spullen, waar wacht je nog op?! Oh wacht, hij is maar 2 meter hoog.
Letland
Isla
Olieraffinaderij Isla ligt sinds 2019 stil. Balen voor de economie, feest voor het milieu. Isla stond namelijk in de top 10 grootste milieuvervuilers ter wereld, en Curaçao stond zelfs in te top 5 van grootste CO2 uitstoters per hoofd van de bevolking. Er kwam ook superveel zwaveldioxide, fijnstof en van die PAKs vrij. Een van de gevolgen was dat destijds 60% van de kinderen op Curacao last had van astma.
Eilanden: Curaçao
Ye olde Guillotine?
De guillotine werd eerder in Ierland gebruikt dan in Frankrijk.
Ierland
Over de kop
Istanbul zag de afgelopen drie jaar de gemiddelde huurprijs verdrievoudigen. Een massale wooncrisis is een feit. In 2023 werden minstens 11 mensen gedood in ruzies over huurprijzen.
Istanbul
Vakanxi
Volgens Google was Bilbao de meest gezochte bestemming voor 2025.
Baskenland
Top of the food chain
Siberische tijgers jagen actief op bruine beren.
Rusland
Oude wijn in nieuwe zakken
Cyprus heeft de oudste wijn met een naam is die nog in productie is. Dat is een zoete dessertwijn die Commandaria heet.
Cyprus
Kleurenspel
Het Urmiameer is tien keer zo klein als het ooit was, en daardoor heel zout. Daardoor is het de perfecte voedingsbodem voor een bepaald type alg, die ervoor zorgt dat het meer periodiek verkleurt van smaragdgroen naar helderrood en weer terug.
Iran
Er is maar één Ireen
Sportfeitje voor beginners: Ireen Wüst is de eerste sporter die individuele gouden medailles won op vijf Olympische Spelen achter elkaar. Groot fan.
Noord-Brabant
Eindelijk
In 1974 werd Griekenland na ruim 2000 jaar eindelijk weer een democratische republiek.
Griekenland
Axolotl is een dier
De axolotl is een soort salamander die alleen in Mexico voorkomt. Er zijn er nog maar 1200, maar veel mensen zullen weleens een foto hebben gezien van deze parel. Ze kunnen zo ongeveer alles regenereren zonder littekenweefsel: hun ledematen, staart, kieuwen, hersenen en zelfs hun hart, in slechts een paar weken.
Mexico
Duits on steroids
Het Groenlands is geen fan van spaties. Alles wat ze in één keer willen zeggen, rijgen ze aaneen tot een krankzinnig lang woord. Als voorproefje mag je lekker een rondje gaan scrollen over Google Maps, op zoek naar mooie plaatsnamen.
Groenland
Dolksteek
De Nepalese Congrespartij verjaagde in de jaren '50 de Rana (de premier) en gaf de Shah (de koning) de macht weer in handen. Die was alleen niet zo gecharmeerd van de democratiseringspogingen van die partij. Hij zei dankjewel, maar verbood daarna de partij en maakte van Nepal weer een absolute monarchie.
Nepal
Wintersportbestemming
Uit een onderzoek naar de meest gegoogelde skigebieden onder Nederlanders, wijst uit dat er acht Oostenrijkse bestemmingen in de top tien zitten. Met stip op nummer één staat echter Winterberg in het Sauerland.
Oostenrijk
Qatarkartel
De kartels op de vlag van Qatar bestaat uit 9 zigzagjes. Die zigzagjes staan voor de 9 emiraten die bijna samen een land hadden gevormd. Het werden uiteindelijk de Verenigde Arabische Emiraten (7), Qatar en Bahrein.
Qatar
Tåpitån
De Perzische tapijten bij Ikea zijn natuurlijk... helemaal echt! Sterker nog, het zijn tapijten die er al een heel leven op hebben zitten als vloerbedekking in een Iraans huis, voordat ze daar werden afgedankt, schoongemaakt en gerepareerd. Je vindt ze dus ook niet in hun webshop, want elk tapijt is uniek.
Iran
De Derde Pool
Dit gebied heeft de bijnaam 'Derde Pool' omdat de gletsjers en sneeuwvelden in de bergen meer bevroren water opslaan dan waar ook ter wereld, na de poolkappen van de Noordpool en de Zuidpool. Kurwa!
Tibet
Palingsound
De term "Palingsound" is gemunt door Radio Veronica, omdat de manager van de Volendamse band The Cats altijd paling meenam naar de radio.
Noord-Holland
Schoenencollectie
Toen Ferdinand Marcos moest aftreden, kwam de zelfverrijking waar hij en zijn vrouw Imelda zich schuldig aan maakten pas volledig aan het licht. Ze vonden bijvoorbeeld een collectie van duizenden paren dure schoenen in Imelda's kledingkast.
Filipijnen
Operatie Nemesis
Onder de Ottomaanse leiders Talaat Pasja, Djemal Pasja en Enver Pasja vond de Armeense genocide plaats. Aan het eind van de Eerste Wereldoorlog vluchtten ze per onderzeeboot naar Duitsland. Ze werden door de nieuwe Ottomaanse regering bij verstek veroordeeld tot de doodstraf voor hun misdaden, maar Duitsland weigerde ze uit te leveren. De Armenen lieten het er niet bij zitten en startten operatie Nemesis, met als doel het drietal op te sporen en te liquideren. Met succes: in 1921 werd Talaat doodgeschoten in Berlijn, in 1922 volgde Djemal in Tiblisi en Enver in Centraal-Azië.
Armenië
Ponso
Op een eilandje voor de kust woont chimpansee Ponso, helemaal alleen nadat de rest van zijn familie om onverklaarbare redenen is overleden. Hij staat bekend als de eenzaamste chimpansee in de wereld. Vrijwilligers doen er alles aan om hem in leven te houden.
Ivoorkust
Massa-haka
In Frankrijk werd er in 2014 een haka uitgevoerd door 4028 deelnemers tegelijk. Het leverde Frankrijk het Guinness World Record op, dat ze 10 jaar hadden tot er in 2024 in Auckland 6467 mensen samen kwamen voor een haka in een sportstadion. Nu is de titel weer bij Nieuw-Zeeland.
Nieuw-Zeeland
Let op je zakken
Vaticaanstad heeft de hoogste misdaadcijfers per hoofd van de bevolking, vooral door de vele zakkenrollers op het Sint Pietersplein.
Vaticaanstad
Skuld
Zweden was in de jaren ‘70 het eerste westerse land met een ambassade in Pyongyang. Ze verkochten 1000 Volvo's aan Noord-Korea als blijk van goede wil, maar Noord-Korea betaalde hier nooit voor. Het schijnt dat Stockholm nog steeds twee keer per jaar een betalingsherinnering stuurt naar Pyongyang.
Noord-Korea
Koffiekaas
In een arctische culinaire bui? Maak eens leipäjuusto, een Fins-Samische gebakken kaas die een beetje piept als halloumi. Snijd ‘m in stukken en mik ze in een mok met hete koffie. Rare jongens.
Lapland
Poscze Badyar
Hongarije heeft meer thermale baden dan enig ander land. Er zijn meer dan 1.300 warmwaterbronnen in het land, waarvan liefst 123 in Boedapest.
Hongarije
Noordelijk Afrika
Meest noordelijke puntje van heel Afrika ligt in Tunesië: Ras ben Sakka.
Tunesië
Wiskundige vitaminen
De romanesco - de groente - is een fractal: wanneer je in- en uitzoomt bestaat hij uit telkens dezelfde patronen op verschillende schaalniveaus. Knopjes vormen stronkjes volgens de wildste wiskundige patronen. De hele opbouw van de groente volgt de fibonacci-reeks, wat betekent dat elk stronkje uit net zo veel knopjes bestaat als de twee naastgelegen binnenste stronkjes bij elkaar. Dit patroon vind je ook in zonnebloemen.
Rome
Hilti
De gereedschapsfabrikant Hilti is verreweg het grootste bedrijf van Liechtenstein. In het land werken 2.000 mensen voor Hilti, op een totale bevolking van 40.000 inwoners. Stel dat er daarvan 20.000 in de werkzame leeftijd zijn, dan werkt dus 1 op de 10 voor Hilti. Oké, er forenzen ook nog eens dagelijks 20.000 Zwitsers en Oostenrijkers naar Liechtenstein, waarvan ook een deel voor Hilti werkt, maar toch.
Liechtenstein
Links én rechts rijden
In 1906 werd Vanuatu tegelijk Frans en Brits, het zogenaamde Condominium. Daardoor gelden de Franse én Britse wetten en regels tegelijkertijd. Le Strange.
Vanuatu
Indo-Europese eenheid
Bijna alle volkeren in Europa zijn Indo-Europees. De enige uitzonderingen zijn de Fins-Oegrische volkeren (in Finland, Estland en Hongarije bijvoorbeeld), de Turkse volkeren, de Semitische volkeren (waaronder de joden) en... de Basken. Niemand weet waar die ooit vandaan zijn gekomen.
Europa
Binnen- en Buiten-Mongolië
De historische regio Mongolië bestaat uit Binnen- en Buiten-Mongolië. Buiten-Mongolië kennen we nu als het onafhankelijke land Mongolië. Binnen-Mongolië is een autonome regio in China geworden. In Binnen-Mongolië wonen meer Mongolen dan in het land Mongolië.
Mongolië
Lake of Flames
Het Malawimeer staat ook wel bekend als het Nyasameer, maar het woord nyasa betekent in het Yao 'meer', dus Nyasameer is Meer Meer. Maar Malawi betekent vlammen. Dus eigenlijk is Malawimeer dus een stuk leuker: Vlammenmeer.
Malawi
Putting the polis in necropolis
Net buiten Karachi vind je Makli Necropolis, misschien wel het grootste graf ter wereld qua aantallen. Naar schatting liggen hier meer dan een miljoen koningen, soefi-heiligen en geleerden, verspreid over 400 hectare, dat is twee keer Monaco aan begraafplaats. Joe.
Pakistan
1255
In dit jaar werd het eerste waterschap van Nederland opgericht: het Hoogheemraadschap van Rijnland. Dit waterschap bestaat nog steeds en heeft de storm aan fusies dus overleefd: halverwege de 20e eeuw telde Nederland namelijk nog ongeveer 2600 waterschappen. Nu nog 'maar' 21.
Zuid-Holland
De snelste route (II)
De VS waren al vroeg geïnteresseerd in het graven van een kanaal in Panama. Toen de USS Maine zonk voor de kust van Cuba, moest de USS Oregon ze komen helpen, maar die lag in San Francisco. Het kostte ze 67 dagen om Zuid-Amerika te ronden en toen moesten ze nog weer terug omhoog ook.
Panama
Een stad met potentie
In 1880 had Los Angeles nog maar 11.000 inwoners. In 1930 had de LA County er 2,2 miljoen.
Los Angeles
De Grote Podcastlas en De Speld presenteren: de betrouwbaarste landengids aller landengidsen!
- Een satirische blik van alle landen van de wereld
- Het perfecte cadeau voor wereldreizigers
Vriend van de show 🎙
Je kunt De Grote Podcastlas steunen als vriend van de show. Voor slechts 2,50 euro per maand of 27,50 per jaar kun je ons steunen om onze podcast te blijven maken.
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Luister op 👂
