Feitje genereren..

FEIT:

Libië
Nooit seinstoringen
Libië is ‘s werelds grootste land zonder werkend treinsysteem.
Bahrein
Berg van Rook, heuvel van niks
Het hoogste punt van Bahrein heet Jebel Dukhan, de Berg van Rook. Klinkt imposant, maar is in werkelijkheid een heuveltje van 134 meter. En niet eens met vuur.
Europa
Eurocentrisch?
De eerste keer dat de Michelingids sterren ging uitdelen aan restaurants buiten Europa, was pas in 2005 (vooroorlogse koloniën uitgezonderd).
Panama
Panamericana
Tot slechts 3 miljoen jaar geleden lag op de plek van Panama nog een zeestraat die Noord- en Zuid-Amerika van elkaar scheidde. Toen kwam het land omhoog en ontstond de landbrug die Panama is. Noord- en Zuid-Amerika raakten aan elkaar verbonden en de Grote en Atlantische oceaan van elkaar gescheiden. Je kunt zelf bedenken wat voor een gamechanger dit was voor bijvoorbeeld de biodiversiteit en de zeestromen.
Nieuw-Zeeland
Een reus met veren
Vind je de dodo imposant als uitgestorven loopvogel? Maak kennis met de moa, die werd uitgeroeid door de Maori. Hij kon 3,5 meter hoog worden, ongeveer even hoog als een Afrikaanse olifant.
New York City
Hot Damn
De huidige absolute koning van het hotdog eten is Joey "Jaws" Chestnut. De beste man eet 76 Nathan’s Famous Hot Dogs met broodje in 10 minuten. Of in 8 minuten 141 hardgekookte eieren. Of 126 taco's. Hmm…
Liechtenstein
Winterstein
Met bijna één medaille per 3.600 inwoners heeft Liechtenstein het hoogste aantal medailles per hoofd van de bevolking ter wereld. Liechtenstein is ook het enige land ter wereld dat al zijn medailles won op de Winterspelen.
Malawi
Meer meer meer feitjes
Het Malawimeer is het vierde grootste zoetwatermeer ter wereld qua volume, het negende meer ter wereld qua oppervlakte en het zevende diepste meer van de wereld.
Friesland
Oranje beneden
"Fryslân Boppe!” betekent: “Friesland bovenaan”. Deze uitspraak gebruikt het Friese volk om hun trots over Friesland te uiten. De oorspronkelijke uitspraak is: “Fryslân Boppe, Hollân yn’e groppe” Dit betekent dat de Friese provincie bovenaan, de rest van Nederland in de greppel.
Rusland
Pupniks
Naast alle andere records, hadden de Sovjets ook de primeur voor de terugkeer van levende wezens uit de ruimte. De twee hondjes Belka en Strelka kwamen via Spoetnik 5 terug op aarde. Strelka kreeg puppy’s. Eén van deze puppy’s werd door Nikita Chroesjtsjov cadeau gedaan aan Caroline Kennedy, de dochter van de Amerikaanse president John F. Kennedy. Die noemde de puppy sindsdien pupniks.
Limburg
Lommelse Sahara
In de lage Kempen vind je de Lommelse Sahara: een woestijn van bijna 200 hectare. Een uniek stukje natuur, dat paradoxaal genoeg ontstaan is door milieuvervuiling. Begin 20e eeuw zorgde een nabijgelegen zinkfabriek ervoor dat alle vegetatie afstierf.
Algerije
Zizou
De beste Franse voetballer aller tijden heeft Algerijnse wortels. Zinedine Zidane won als speler alle grote prijzen en bereikte als coach een unicum: hij werd de eerste trainer die de Champions League drie keer achtereen won.
Griekenland
Heidens ritueel
De klassieke Olympische Spelen werden in 393 na Christus verboden door de Romeinen. Want de Olympische Spelen waren een verering van Zeus, de Griekse oppergod. En dat was tegen de zin van de inmiddels streng christelijke Romeinen. Dat alle sporten naakt werden beoefend, was natuurlijk al helemaal onheus.
Mexico
Antifa
Mexico manifesteerde zich in de jaren '30 als anti-fascistisch. Mexico was namelijk het enige land dat protesteerde tegen de Anschluss van Oostenrijk bij Duitsland. Daarom ligt er in Wenen een Mexikoplatz. En tegelijkertijd is er een Mexico Square in Addis Abeba, omdat Mexico een van de slechts vijf landen was die weigerden de Italiaanse annexatie van Ethiopië te erkennen.
Zweden
Nobele Alfred
De Zweedse scheikundige Alfred Nobel vond het dynamiet uit en baalde als een stekker toen hij zag waar dat allemaal voor gebruikt werd. Als goedmakertje stelde hij na zijn dood zijn kapitaal beschikbaar voor de uitreiking van de Nobelprijzen voor wetenschappers die de mensheid een gunst hebben bewezen. Ze worden nog altijd uitgereikt, door de Zweedse koninklijke familie. Alleen die voor de vrede wordt uitgereikt in Oslo.
Mexico
Mooie terp
De piramide van Cholula is de grootste piramide ter wereld qua volume. De piramide is 'slechts' 66 meter hoog, maar heeft een basis van bijna 500 meter lang: vier keer zo veel als zijn Egyptische concurrent en daardoor een dubbel zo groot volume. Hij is alleen volledig begroeid geraakt, waardoor de Spanjaarden dachten dat het een heuvel was en er allemaal gebouwen bovenop hebben gezet.
Barbados
Malibu
Bedank Barbados de volgende keer dat je een Malibu-cola drinkt, want het is daar in 1893 voor het eerst gemaakt.
Gelderland
Nederlandse Big Five
De provincie waar je de meeste dieren uit de Nederlandse Big Five kunt zien is Gelderland. Het gaat om het edelhert, de ree, het wilde zwijn en de bever. Alleen voor de laatste, de zeehond, moet je even rijden.
Guatemala
Snelwandelen
Bij snelwandelwedstrijden zijn er maar twee regels: je knie moet altijd gestrekt zijn zodra je voet de grond raakt, en je moet voortdurend contact hebben met de grond. Het overtreden van die regels is moeilijk te controleren. De arbitrage mag de videobeelden niet stilzetten tijdens de wedstrijd, anders zou iedereen gediskwalificeerd worden wegens valsspelen.
Friesland
Prullenbak
Jiskefet, van het programma, betekent prullenbak in het Fries.
Drenthe
Molukkers
In Drenthe zijn in de jaren '50 veel Molukkers opgevangen, eerst in kampen, daarna in Molukse wijken. De meesten zitten er nog steeds en in Assen vind je de grootste Molukse wijk van Nederland.
Cambodja
Omgekeerde erfopvolging
Koning Norodom Sihanouk werd in 1955 opgevolgd door zijn vader, zodat Sihanouk zelf zijn handen vrij had om premier te worden. Toen zijn vader in 1960 overleed, volgde hij hem weer op als koning. Best bijzonder voor een land dat eigenlijk geen erfopvolging kent, maar de koning kiest.
Bahrein
Eerste olie, weinig olie
In 1931 werd in Bahrein de eerste oliebron van het hele Arabische Schiereiland gevonden. Toch werd Bahrein nooit een oliegigant: zoveel hadden ze simpelweg niet. Rijkdom kwam niet van oppompen, maar van raffineren. Ze werden dus geen Saoedi-Arabië, maar wel de doorverkoper. Goed, word je ook wel rijk mee.
Turkije
Erdoğafgezet
In 1998 las Erdoğan als burgemeester van Istanboel een gedicht voor van Ziya Gökalp, een van de grondleggers van het seculiere Turkije. Maar de tekst was verdraaid tot een soort religieus gedicht, met teksten als: 'Minaretten zijn onze bajonetten, koepels onze helmen, moskeeën onze kazernes en gelovigen onze soldaten.' Een groot schandaal in Turkije, waar kerk en staat strikt gescheiden zijn. Erdoğan werd afgezet als burgemeester van Istanboel en veroordeeld tot een gevangenisstraf van 10 maanden.
San Marino
Snel, sneller, snelst
Ondanks de bedenkelijke reputatie als voetballand, had San Marino lange tijd het record voor de snelste goal in een WK-campagne. In 1993 lag de bal na 8,3 seconden in het net, nota bene tegen Engeland. Ze verloren daarna wel met 1-7. In 2016 heeft België het record overgenomen: die scoorden nog 0,2 seconden sneller, tegen Gibraltar.
Duitsland
Hoogste kerkgebouw
Het hoogste kerkgebouw ter wereld is de Munster van Ulm - niet de Dom van Keulen (161,5 meter)
Tunesië
Tatouine, I am your landscape
De fictieve thuisplaneet Tatooine van Luke Skywalker (Star Wars) is vernoemd en gebaseerd op de stad Tataouine in Tunesië.
Namen
Voorpost
De citadel van Namen, strategisch gelegen bij de samenvloeiing van de Samber en de Maas, was in de 18e eeuw de grootste van de wereld. In die eeuw werd hij overigens bemand door soldaten uit de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden, ondanks de ligging diep in de Habsburgse Nederlanden.
Venezuela
Wolkenkraker
Een onafgebouwde wolkenkrabber in Caracas werd in 2007 gekraakt door 5000 mensen. Het werd daarom vaak de hoogste sloppenwijk ter wereld genoemd.
New York City
Tafeltje voor 1
Als je alle eetgelegenheden in New York 1 keer wil bezoeken en je gaat elke dag naar 1 andere plek, ben je je 22,7 jaar bezig.
Rusland
Clustering supreme
Een op de vijf Russen woont in Moskou of Sint-Petersburg. Tegelijkertijd telt Rusland 20.000 verlaten dorpjes, waar niemand meer woont. Nog eens 36.000 dorpjes tellen minder dan 10 inwoners.
Libië
Lege prijzenkast
Het is een beetje het lot van een heel groot land met heel weinig inwoners, maar toch: Libië is het op één na grootste land qua oppervlakte zonder Olympische medailles. Alleen Democratische Republiek Congo topt dat. Maar dat is wel een stuk beschamender, met tien keer zoveel inwoners.
Roemenië
Leeuwendaalder
Roemenen betalen met de leu. Leeuw, letterlijk vertaald. De munteenheid is net als de Bulgaarse lev vernoemd naar de Nederlandse leeuwendaalder, die ook in het gebied circuleerde.
Roemenië
Plumania
Roemenië is, na China, uiteraard, de grootste pruimenproducent ter wereld. Geen aanrader: Țuică, de lokale sterkedrank die ze stoken uit pruimen.
Kaapverdië
Italiaanse uitvinding
Hendrik de Zeevaarder, een beetje het meesterbrein van de vroege Portugese ontdekkingsreizen, was zelf geen zeevaarder, maar stuurde vooral anderen op pad, uit binnen- en buitenland. In 1456 was het nota bene een Venetiaan die onder Portugese vlag de Kaapverdische eilanden ontdekte. Dat vond Hendrik uiteindelijk toch wel een beetje een blamage. Dus stuurde hij in 1460 een echte Portugese expeditie die de vondst mocht claimen.
Tadzjikistan
Opiumsmokkel
Uit buurland Afghanistan komt vrijwel alle opium ter wereld. Via het onherbergzame en uitgestrekte Tadzjikistan vindt het zich tamelijk eenvoudig een weg naar Rusland en het westen.
Kameroen
Garnalenrivier
Camarões, ofwel garnalenrivier. Zo noemden de Portugezen Kameroen toen ze het 'ontdekten'.
Somalië
$omali€
Ongeveer 85% van de Somaliërs maakt gebruik van mobiel geld. En ze hebben de ambitie uitgesproken om het eerste cashloze land van de wereld te worden.
VK: Schotland
Silicon Glen
In de jaren ‘80 en ‘90 was de regio Edinburgh-Glasgow een heus techwalhalla. Ze maakten heel veel, maar het mooiste wapenfeit is dat tweederde van de pinautomaten destijds gemaakt werd in Dundee.
Suriname
Door de bomen het land niet meer zien
Suriname is het meest beboste land ter wereld: meer dan 90% van het land is bedekt met bos.
Senegal
Westpunt
Dakar is naast de hoofdstad van Senegal ook het meest westelijke puntje van het Afrikaanse vasteland.
Groenland
Ultratrekvogel
Er is één dier dat op beide polen leeft: de Noordse stern. Een trekvogel die ieder jaar van Groenland naar Antarctica vliegt en weer terug. Met afstand het dier met de langste migratieroute van alle dieren.
Molukken
Handjes knijpen
Zonder Molukse diaspora geen voetbalsucces. Namens als Denny Landzaat, Simon Tahamata, Giovanni van Bronckhorst, Tijani Reijnders en natuurlijk Bart Latuheru hebben hun roots hier.
Filipijnen
Do they know it's not Christmas time at all?
Kerstmis of de Filipijnen heet Pasko en is de langste viering van kerst ter wereld. Ze beginnen al in augustus met kerstliedjes en de feestperiode begint in september met als hoogtepunt natuurlijk 25 december en gaat daarna door tot Driekoningen.
Ghana
Nog meer bijzonder meer
Het Bosomtwemeer is het enige natuurlijke meer van heel Ghana. Of ja, natuurlijk. Het is een meer gevormd door een meteorietinslagkrater die meer dan een miljoen jaar geleden is gevormd. Dat maakt het een van de twintig zogeheten langlevende meren, die meer dan een miljoen jaar geleden zijn gevormd. Er zit dus al een miljoen jaar, onafgebroken, water in dat meer.
Chili
Groots denken
Middenin de Atacamawoestijn staat een reusachtige linkerhand, La Mano del Desierto. Hij is ontworpen door Mario Irarrazabal, die eerder een gelijksoortige rechterhand liet bouwen. Die staat in Uruguay.
Limburg
Hup natuur
Tijdens de overstromingen in 2021, is 80 tot 85% van de gevallen neerslag in het Nederlandse deel van het Geuldal niet direct afgestroomd naar de beken en de Maas. Het water werd vertraagd door de vegetatie en kwam daardoor later of niet in de Maas waardoor deze niet nog verder vol raakte en overstroomde.
Noord-Macedonië
Oergrid
Het Meer van Ohrid is geen gewoon meer. Het is bijna twee miljoen jaar oud, ontstaan door tektonische activiteit en niet door ijs zoals de meeste Europese meren. Daarmee is het een van de oudste meren ter wereld, én een biologische tijdcapsule. Van de ruim 1.200 bekende soorten in het meer zijn er 212 endemisch.
Denemarken
Alsjelieft Denemarken
De Deense taal heeft geen woord voor 'alsjeblieft'.
Jemen
Ver van ons bed
De oorlog in Jemen is een ver van ons bed show. Voor de doorsnee Nederlander kwam de oorlog nooit dichterbij dan tijdens de Grand Prix van Saudi Arabië in 2022. Max Verstappen klaagde toen over de boordradio over een brandlucht, nadat er 10 kilometer van het circuit een oliedepot was beschoten door Houthi's.
Vaticaanstad
Let op je zakken
Vaticaanstad heeft de hoogste misdaadcijfers per hoofd van de bevolking, vooral door de vele zakkenrollers op het Sint Pietersplein.
Europa
Indo-Europese eenheid
Bijna alle volkeren in Europa zijn Indo-Europees. De enige uitzonderingen zijn de Fins-Oegrische volkeren (in Finland, Estland en Hongarije bijvoorbeeld), de Turkse volkeren, de Semitische volkeren (waaronder de joden) en... de Basken. Niemand weet waar die ooit vandaan zijn gekomen.
Zweden
Je kunt elke złoty maar één keer uitgeven
ABBA was zó populair dat er een miljoen exemplaren van The Album verkocht werden. Tijdens de Koude Oorlog. Met de import van de albums was Polen in één klap door zijn buitenlandse valutareserves heen.
Kenia
Swahalhamdoelillah
Tot diep in de 19e eeuw werd Swahili geschreven in Arabisch schrift. Pas toen een Duitse missionaris de Bijbel vertaalde, ging men over op het Latijnse alfabet. Diezelfde man was trouwens ook de eerste Europeaan die Mount Kenya en de Kilimanjaro zag. Prima levensverhaal.
Mumbai
Goede baai
De Portugezen vonden hier een goede baai en noemden het gebied daarom Bom Bahia. Dat verengelste later tot Bombay en verindiaaste recentelijk tot Mumbai.
België
Landlocked?
België ligt aan zee, en dat maakt het land goed bereikbaar voor internationale handel. Toch? Nou, dat valt tegen. De grootste rivieren in België stromen namelijk via Nederland in zee (Schelde en Maas). Alleen het miezerige stroompje van de IJzer mondt in eigen land uit in zee. Het achterland van België is via de eigen kust dus van nature zeer slecht ontsloten.
Tonga
Mormonen
Nergens ter wereld wonen procentueel zoveel mormonen als op Tonga. 60% van de Tonganen is mormoon. En die nemen hun geloof érg serieus. Denk dus even twee keer na voordat je op zondag in badkleding over het strand gaat paraderen.
Roemenië
Postzegelgeld
Tijdens de Eerste Wereldoorlog werd noodgeld uitgegeven. Er is toen een biljet gedrukt van nog geen 3 bij 4 centimeter, met een waarde van 10 bani (1/10e van een leu). Daarmee is het wereldwijd het kleinste bankbiljet ooit.
Uruguay
Koeruguay
Geen land heeft zoveel vee per hoofd van de bevolking als Uruguay. Wat dacht je bijvoorbeeld van 3,5 koe per persoon? Aan tafel!
Ethiopië
Lappendeken
Op moment van schrijven heeft Ethiopië de meest complexe reisadviezenkaart van alle landen. Geel, oranje en rood wisselen elkaar per kilometer af.
Thailand
Land of little smiles
Sinds het herstel van de democratie in 1976 is Thailand allesbehalve stabiel geweest. Als je verkiezingen wint, is het maar de vraag of je ze ook hebt gewonnen. Het constitutionele hof heeft namelijk sinds 2006 maar liefst 34 politieke partijen verboden.
Saint Vincent en de Grenadines
Perfectie
Vulkanen veranderen bij uitbarstingen nog wel eens in hoogte. Het is te hopen dat La Soufrière nooit meer uitbarst, want die meet nu precies 1234 meter boven zeeniveau.
Iran
Perzisch sapje
Shiraz was ooit het hart van de Iraanse wijnproductie, met lofzangen van dichter Hafez en verhalen over de syrah-druif die vanuit hier naar Europa zou zijn gesmokkeld. Maar wat blijkt? Genetisch onderzoek wijst uit dat de druif uit twee Franse rassen komt. Toch noemen Australiërs hun wijn nog steeds Shiraz. Dus ja, het is Iraans… maar ook weer niet. Doe ermee wat je wil.
New York City
Jij kent ze allemaal
Van de top 10 meest gefilmde plekken ter wereld, zijn er 7 in New York City.
Argentinië
Tangonorroe
De Argentijnse tango is razend populair over de hele wereld, maar dat was 100 jaar geleden wel anders. In Europa had de tango toen veel tegenstanders: van de katholieke kerk, maar zelfs van artsen. Het werd gezien als een ordinaire, vulgaire dans waarmee je soa's zou kunnen overdragen.
Namibië
Verdwalen is geen optie
Een groot deel van Namibië is Sperrgebiet. Voor vrijwel iedereen verboden terrein. Militair oefenterrein? Nucleair vervuild? Bandieten? Nee, niets van dat. Het is gewoon te onherbergzaam, te leeg, te droog en alle duinen lijken op elkaar. Kortweg: je zit goed in de problemen als je er strandt.
Servië
Loopt de ovenklok nou weer achter?
In 2018 hadden Servië en Kosovo ruzie over het elektriciteitsnet. Frequentiewisselingen zorgden ervoor dat elektronische klokken in heel Europa langzaam achter gingen lopen.
Costa Rica
Lekker bezig
Costa Rica staat ongeveer standaard op nummer 1 op de Happy Planet Index (HPI). Dat is een index van het menselijk welzijn gedeeld door de impact op het klimaat.
Malawi
Blantyre, I presume
Blantyre is de tweede stad van Malawi. Bijzondere naam, tussen namen als Lilongwe en Mzuzu? Dat klopt, het is vernoemd naar het Schotse geboortedorpje van David Livingstone.
Kameroen
Duits, Brits en Frans Kameroen
Kameroen was een Duitse kolonie, maar werd na de eerste wereldoorlog deels Brits en deels Frans. Pas in de jaren '60 werd Kameroen weer herenigd. Sindsdien voert het een zeer gecentraliseerd bestuur om de regionale verschillen op te heffen.
Eilanden: Bonaire
Papiamentou
Papiaments kan op twee manieren worden gespeld: op Aruba hanteren ze het papiamentó, en op Bonaire en Curacao het papiamentú. De variant op Bonaire en Curacao leest makkelijker weg, want die is heel fonetisch gespeld.
Malta
Kruispunt van beschavingen
De oudste losstaande gebouwen ter wereld staan op Malta. De megalithische tempels aldaar zijn een soort uit de kluiten gewassen Stonehenge.
Jamaica
Murder she wrote
Jamaica staat op 1 qua moorden per hoofd van de bevolking. In 2022 werden er zo'n 1.500 mensen vermoord: dat komt neer op 53 moorden per 100.000 inwoners.
Parijs
Parisii best oud
Parijs ontstond rond de 3e eeuw voor Christus, toen een Keltische stam, de Parisii, zich vestigde op het Île de la Cité. Een natuurlijk eiland in de Seine, dat we nu kennen als de plek waar de Notre-Dame staat.
Marshalleilanden
Proeftuin
De Marshalleilanden waren voor de Amerikanen hun favoriete locatie om hun kernbommen te testen. In totaal oefenden ze voor 4.000 Nagasaki-atoombommen aan ontploffingskracht uit. Het heeft de eilanden voorgoed verminkt.
Thailand
Ceremonieel koningschap
Tijdens het militaire regime bestond de koning vooral op papier. Dat blijkt wel uit het feit dat in 1935 de 10-jarige Rama VIII werd gekroond, die in Zwitserland woonde, en nog nooit in Thailand was geweest. Tot zijn overlijden in 1946 bezocht hij het land maar twee keer.
Kenia
Kenya cowboys
Country is immens populair in Kenia. 15% van de CD’s die in Kenia verkocht worden, zijn van countrymuziek. De Kenianen kunnen de Engelste tekst goed verstaan en de cowboy-lifestyle slaat in Kenia ook wel aan. Landschappelijk hebben Kenia en het binnenland van de VS ook wel wat van elkaar weg.
Grenada
Schop ze, Jenny
Bij Grenada ligt de vulkaan met de allerbeste naam van de wereld: Kick 'em Jenny. Het is een van de actiefste van het hele Caribische gebied: hij is 17 keer uitgebarsten sinds 1939 en de laatste keer was in 2017.
Afghanistan
Buzkashi
Buzkashi is dé nationale sport van Afghanistan. Twee teams van ruiters proberen hierbij een geitenkarkas in elkaars doel te droppen. Juist.
Cambodja
Op campagne voor de troon
In Cambodja heb je één koning op één troon, maar waar twee koningshuizen aanspraak op maken. Eens in de zoveel tijd wisselt het koningschap van koninklijke familie, afhankelijk van de resultaten van een stemming: het is een van de weinige electorale monarchieën ter wereld.
Turkmenistan
Disco inferno
In 1971 boorden de Sovjets halverwege de Karakum woestijn een gat om olie te vinden. Ze vonden vooral giftig gas en ze staken het in de fik, want zo dachten ze er makkelijk vanaf te komen. Wat ze niet wisten is dat er vlak naast een gasbel vol methaan zat en daarom brandt het gat nog steeds. We kennen het tegenwoordig als de Gates of Hell of the Shining of Karakum.
Papoea-Nieuw-Guinea
Kaiser Wilhelmsland
Nieuw-Guinea was niet de meest geliefde kolonie van de westerse wereld. De Papoea's woonden vooral in het binnenland en waren zelfvoorzienend, dus daar was weinig handel mee te drijven of misbruik van te maken. En dus was er nog een stukje Nieuw-Guinea over toen Duitsland op het wereldtoneel verscheen. Ze stichtten er Kaiser Wilhelmsland.
Equatoriaal-Guinea
Eric the Eel
Op de Olympische Spelen van 2000 in Sydney mocht Eric Moussambani Malonga (bijnaam Eric the Eel) mocht namens Equatoriaal-Guinea de 100 meter vrije slag zwemmen. Hij had nog nooit in een 50 meterbad gezwommen. De twee andere zwemmers in de serie hadden blijkbaar nog minder ervaring. Die begonnen namelijk gewoon met zwemmen, toen het startschot nog niet eens in aantocht was. Er volgde diskwalificatie en Eric moest alleen zwemmen. Hij deed bijna 2 minuten over de 100 meter, maar won dus de serie. Zijn tijd was helaas te langzaam om door te gaan naar de volgende ronde.
Limburg
Shopping 1
In een poging om toch nog iets van het centrum van industriestad Genk te maken, opende hier in 1968 het oudste overdekte winkelcentrum van België. Met de inspirerende naam Shopping 1. En jawel, later kwamen er ook nog Shopping 2 en een Shopping 3.
Burundi
Vergeten genocide
De Rwandese burgeroorlog kent iedereen, die van Burundi kent bijna niemand. Beiden begonnen begin jaren '90, speelden zich af tussen hutu's en tutsi's en kostten honderdduizenden doden. Het verschil zat 'm in de duur: in Rwanda vielen die slachtoffers binnen 3 maanden; in Burundi duurde het 12 jaar: veel te langdradig om het snelle nieuws te halen.
Noorwegen
Transparantie
Het salaris van elke inwoner van Noorwegen is openbaar. Vroeger stond het genoteerd in boeken die men in openbare bibliotheken kon raadplegen. Met de internetrevolutie is alles online komen te staan. Met één muisklik kon je direct het salaris van al je facebookcontacten inzien. Inmiddels ligt de drempel iets hoger: je moet inloggen met een soort DigiD en je kunt zien welke mensen jouw salaris hebben opgevraagd.
Taiwan
Smakelijk
Er is in Taiwan een restaurantketen waar alle gasten op toiletpotten en hun eten geserveerd krijgen in een toiletpot. Zelf weten.
Puerto Rico
Paraceto Rico
De farmaceutische industrie op Puerto Rico is goed voor ongeveer de helft van alle export en een kwart van het nationale inkomen. Het is een van de grootste centra voor medicijnproductie in de hele wereld. In 2014 werden 16 van de 20 meest gebruikte medicijnen in de Verenigde Staten geproduceerd op Puerto Rico. De universiteit van Puerto Rico levert de meeste scheikundigen af van alle universiteiten in de Verenigde Staten.
Bangladesh
Bengali rijsteters
Bengali eten per hoofd van de bevolking het meeste rijst ter wereld: tussen de 200 en 275 kilo per jaar. Dat is gemiddeld ongeveer 700 gram rijst per persoon, per dag.
Servië
Ontspannen woningmarkt
Behalve in Rusland en Oekraïne kun je in geen Europese stad goedkopere huizen huren dan in Niš.
Utrecht
Annemiek uit Vleuten
Annemiek van Vleuten komt uit... Vleuten. Alleen daarom al een vermelding waard, maar zeker niet alleen daarom. Begon pas op haar 24e met fietsen en was al 28 toen ze haar eerste profkoersen won. En winnen bleef ze. Ontpopte zich tot een absolute alleskunner en is op haar 40e nog altijd de koningin van het peloton. Van Vleuten is als een hele goede fles wijn.
Canada
The great one
Wayne Gretzky geldt in de hele wereld onbetwist als de beste ijshockeyer aller tijden. Hij is de enige ooit die in één seizoen meer dan 200 goals en assists noteerde. En hij flikte dat vier keer.
Japan
Japoud
Het oudste bedrijf ter wereld is Japans, een bouwbedrijf opgericht in 578.
Griekenland
Alfa en de Omega
De Griekse taal heeft een ononderbroken geschiedenis van meer dan 3400 jaar, waardoor het een van de oudste levende talen ter wereld is. Het is natuurlijk niet helemaal hetzelfde en in zoveel jaar verandert er veel, zoals de uitspraak en hoe je het precies schrijft, maar het alfabet is in grote lijnen bij het oud- en het nieuw-Grieks hetzelfde. Het woord alfabet komt dan ook van de eerste 2 Griekse letters.
Londen
Urin Wembley mate
Het nieuwe Wembley heeft 2618 toiletten. Meer dan elke andere locatie ter wereld.
Oostenrijk
De Schande van Gijón
Op het WK voetbal van 1982 speelde Oostenrijk het laatste duel van de groepsfase tegen West-Duitsland. De andere twee landen in de groep, Algerije en Chili, waren toen al klaar en dus wisten de Duitsers en Oostenrijkers precies wat er nodig was om allebei door te gaan. Na 10 minuten was de gewenste stand bereikt, en de 80 minuten daarna werd de bal doelloos rondgetikt. Het was zo slecht dat de Duitse commentator weigerde nog iets te zeggen, de Oostenrijkse commentator vroeg mensen om weg te zappen, en een Spaanse krant deed verslag van de wedstrijd in de katern misdaden. Sindsdien worden de laatste groepswedstrijden altijd tegelijkertijd gespeeld.
België
Wafelijzerpolitiek
Wafelijzerpolitiek betekende dat tegenover iedere investering in Vlaanderen een even grote investering in Wallonië moest staan. Dat heeft geleid tot de mooiste, lelijkste, ongebruikte of onafgewerkte projecten in Europa: De Grote Nutteloze Werken.
Malta
Popeye Village
In 1980 werd op Malta de speelfilm Popeye opgenomen. Voor de filmset werd het hele vissersdorp uit de stripreeks nagebouwd. Het staat er nog steeds en is een toeristische trekpleister geworden.
Iran
Doe niet zo mall
Geen pretparken, kroegen of disco’s? Dan ga je in Iran naar de mall, en niet zomaar een. De Iran Mall is met bijna 2 miljoen vierkante meter de grootste ter wereld, ongeveer even groot als Monaco. Hier vind je alles: een traditionele bazaar, een Perzische tuin, een theater voor 2.000 man, een ijsbaan, zwembaden, een mega-bibliotheek en een bios met 12 IMAX-zalen. Oh, en een Guinness World Record? Jazeker: 6 dagen non-stop beton storten.
Nepal
Succes met je telefoonboek
Bijna alle leden van de Sherpa-bevolking dragen de achternaam Sherpa. Dit is ontstaan tijdens een volkstelling: de ambtenaren waren er niet van op de hoogte dat achternamen niet gebruikelijk zijn bij de Sherpa. Toen hebben ze bij achternaam maar gewoon overal Sherpa ingevuld. En voilà.
Liever alle feitjes op een rij? Klik dan hier.

Vriend van de show 🎙

Je kunt De Grote Podcastlas steunen als vriend van de show. Voor slechts 2,50 euro per maand of 27,50 per jaar kun je ons steunen om onze podcast te blijven maken.

Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Foto van hugo, max en leon in de studio

Luister op 👂

Je vindt onze podcast terug op onderstaande platformen
Google Podcast logo
Logo van podimoSpoitfy logo