Alle kroegfeitjes op een rij 👀
Correlatie is geen causatie
Als je kijkt naar de ondergrond van Manhattan, dan valt op dat Lower en Midtown Manhattan zijn gebouwd op vast gesteente en de rest van Manhattan op zachter sediment. De wolkenkrabbers concentreren zich op de plekken met vast gesteente. Wij geografen hadden heel erg gehoopt dat er een causaal verband is tussen de hardheid van de ondergrond en de maximale bouwhoogte, maar helaas: het verband berust op toeval en is een hardnekkige mythe op hop-on-hop-off-bussen.
New York City
Welcome to Flanders
In België zijn de toerismebureaus, en dus de strategieën, verdeeld per gewest. Er is dus een Vlaams, een Waals en een Brussels toerismebureau, en ze zitten allemaal in dezelfde straat in Brussel. Campagnes zijn vaak ook gericht op het eigen grondgebied. Kun je het je voorstellen, een Amerikaan die wordt verleid om naar Wallonia te komen?
België
Jungle of regenwoud
Een jungle is een oerwoud. Elk regenwoud is een oerwoud, maar niet elk oerwoud is een regenwoud. Een jungle is dus niet hetzelfde als een regenwoud.
Guatemala
Nobele Alfred
De Zweedse scheikundige Alfred Nobel vond het dynamiet uit en baalde als een stekker toen hij zag waar dat allemaal voor gebruikt werd. Als goedmakertje stelde hij na zijn dood zijn kapitaal beschikbaar voor de uitreiking van de Nobelprijzen voor wetenschappers die de mensheid een gunst hebben bewezen. Ze worden nog altijd uitgereikt, door de Zweedse koninklijke familie. Alleen die voor de vrede wordt uitgereikt in Oslo.
Zweden
Tsjecho-slowascheiding
Het gelegenheidsland Tsjecho-Slowakije heeft zo’n 75 jaar bestaan. In die driekwart eeuw gingen ze uit elkaar, kwamen ze weer bij elkaar, vochten ze tegen en collaboreerden ze met de nazi’s, werden ze communistisch en gingen ze over op het kapitalisme. De omwenteling na de val van de muur ging zo soepel dat het de Fluwelen Revolutie heet; de definitieve opdeling in twee aparte landen heet de Fluwelen Scheiding.
Slowakije
Schislam
In geen enkel islamitisch land houden soennieten en sjiieten elkaar zo in evenwicht als in Irak. Voedingsbron voor een hoop interessante materie! Het conflict is hier ook min of meer ontstaan.
Irak
Land of little smiles
Sinds het herstel van de democratie in 1976 is Thailand allesbehalve stabiel geweest. Als je verkiezingen wint, is het maar de vraag of je ze ook hebt gewonnen. Het constitutionele hof heeft namelijk sinds 2006 maar liefst 34 politieke partijen verboden.
Thailand
Het bloedbad van Parijs
De Algerijnse onafhankelijkheidsoorlog had ook een bloedige Parijse episode. In 1961 gingen Algerijnen in Parijs massaal de straat op. De protesten werden bruut neergeslagen door de politie. Honderden demonstranten werden doodgeschoten en in de Seine gegooid. Ook de Fransen zelf waren de oorlog intussen helemaal beu. Bij een referendum stemde 78% van de Fransen vóór onafhankelijkheid van Algerije.
Algerije
Huisvlijt
Als je goed kijkt, herken je in dat strookje tapijt op de Turkmeense vlag vijf verschillende motiefjes. Die staan voor de vijf grootste Turkmeense stammen.
Turkmenistan
Volksmuziek
Estland heeft een enorme traditie van volksmuziekfestivals. Die waren enorm belangrijk voor de nationale bewustwording. Geen enkel land ter wereld kent zoveel volksliedjes: er zijn er 133.000 bekend.
Estland
Aardbevingdiplomatie
In augustus 1999 vond in Turkije bij Izmit een verwoestende aardbeving plaats. De Grieken haalden alles uit de kast om de Turken te helpen. Drie weken later was er een zware aardbeving bij Athene, en schoten de Turken te hulp. Deze gebeurtenissen hebben het ijs tussen de landen plots gebroken, na eeuwen van animositeit, en leidden tot een revolutie in de onderlinge betrekkingen. Wetenschappers noemen dit fenomeen 'earthquake diplomacy'.
Griekenland
Taalkoning
De koning van Cambodja is de enige koning ter wereld die Tsjechisch spreekt.
Cambodja
$omali€
Ongeveer 85% van de Somaliërs maakt gebruik van mobiel geld. En ze hebben de ambitie uitgesproken om het eerste cashloze land van de wereld te worden.
Somalië
Alfa en de Omega
De Griekse taal heeft een ononderbroken geschiedenis van meer dan 3400 jaar, waardoor het een van de oudste levende talen ter wereld is. Het is natuurlijk niet helemaal hetzelfde en in zoveel jaar verandert er veel, zoals de uitspraak en hoe je het precies schrijft, maar het alfabet is in grote lijnen bij het oud- en het nieuw-Grieks hetzelfde. Het woord alfabet komt dan ook van de eerste 2 Griekse letters.
Griekenland
The Wings of Tatev
Dit is de langste omkeerbare kabelbaan ter wereld. De rit duurt 11-15 minuten (5.752 meter lang) en de cabine biedt plaats aan maximaal 30 personen. Het bereikt een hoogte van 320 meter. Neem je een boek mee voor onderweg?
Armenië
Sao Tomé en eh.. watte?
Volgens quizjeswebsite Sporcle is Sao Tomé & Principe het minst bekende land ter wereld. Luister dus vooral even de aflevering!
Sao Tomé en Principe
Biscuit Tin Democracy
In Nieuw-Zeeland kun je een wetsvoorstel indienen door een plastic fiche met de titel van die wet in een oude koekjestrommel te stoppen. Is er tijd over in het parlement, dan graait iemand er één uit en dát voorstel wordt behandeld. Klinkt kneuterig, maar zo zijn onder andere het homohuwelijk (2015) en euthanasie (2021) gelegaliseerd.
Nieuw-Zeeland
Bij de Beurs crashen
In de middeleeuwen stond in Brugge een herberg waar Italiaanse geldbemiddelaars samenkwamen om te handelen. Deze herberg was van de Belgische familie Van der Burse. Hier komt de term 'beurs' vandaan zoals we die vandaag kennen.
België
Binnen- en Buiten-Mongolië
De historische regio Mongolië bestaat uit Binnen- en Buiten-Mongolië. Buiten-Mongolië kennen we nu als het onafhankelijke land Mongolië. Binnen-Mongolië is een autonome regio in China geworden. In Binnen-Mongolië wonen meer Mongolen dan in het land Mongolië.
Mongolië
Dollar Dollar bill Y’all
In Ecuador betalen ze met de US Dollar. Dat komt omdat hun eigen munt te zwak was. Dat noemen ze dollariseren. Ze mogen dus geen dollarbiljetten zelf drukken, maar wel hun eigen 1, 5, 10, 25, en 50 centjes. Die heten centavos.
Ecuador
Snel, sneller, snelst
Ondanks de bedenkelijke reputatie als voetballand, had San Marino lange tijd het record voor de snelste goal in een WK-campagne. In 1993 lag de bal na 8,3 seconden in het net, nota bene tegen Engeland. Ze verloren daarna wel met 1-7. In 2016 heeft België het record overgenomen: die scoorden nog 0,2 seconden sneller, tegen Gibraltar.
San Marino
Veel dorpjes
Van alle Sovjetrepublieken had alleen Kirgizië een lagere urbanisatiegraad dan Moldavië. Tegelijkertijd was Moldavië wel de meest bevolkingsdichte Sovjetrepubliek. Veel is er niet veranderd sindsdien: het is het enige land van Europa waar minder dan de helft van de mensen in stedelijk gebied woont: ongeveer 45%. Voor je referentiekader: in Nederland en België is dat boven de 90%.
Moldavië
Dit Armeen je niet
De naam Nagorno-Karabach is afgeleid van het Russische woord "Nagorny" dat "bergachtig" betekent en "Karabach" dat "zwarte tuin" betekent in het Turks. Moet je nagaan hoe conflictgevoelig de geschiedenis al is.
Armenië
Senegambia
In 1982 vormden Senegal en Gambia samen de confederatie Senegambia. Sommigen beoogden hiermee op termijn een samensmelting tussen de twee landen te bewerkstelligen. Zo ver kwam het niet en in 1989 werd de confederatie ontbonden.
Senegal
Lets naams
Poolse achternamen eindigen steevast op -ski, Russische op -ov. In Letland eindigen de meeste achternamen op -s. Het grappige: voornamen doen dat ook. Voorbeelden zijn voetballer Roberts Uldrikis en schaatser Haralds Silovs. Zie je dus voor- en achternaam eindigend op een -s? Dan kijk je waarschijnlijk naar een Let.
Letland
Tweelingtorens
De Petronas Twin Towers - die ken je wel - zijn eigenlijk een gigantische M van Maleisië. Bovendien is de vorm van de torens afgeleid van traditionele, geometrische, islamitische vormen. Op het grondplan zie je dat de doorsnede van de torens telkens twee overlappende vierkanten zijn die een achtpuntige ster vormen. Deze ster, de Rub el Hizb, is een islamitisch symbool dat je vaak terugvindt in de oude islamitische architectuur.
Maleisië
Demografische decimering
Ashgabat was in 1948 het toneel van een van de zwaarste aardbevingen in de geschiedenis. Ongeveer 100.000 mensen kwamen om, destijds 10% van de Turkmeense bevolking.
Turkmenistan
Kampioenen
Per hoofd van de bevolking is Uruguay misschien wel het beste voetballand ter wereld. Met slechts een paar miljoen inwoners wonnen ze twaalf keer de Copa América en werden ze twee keer wereldkampioen. Ze dragen vier sterren op hun shirt, omdat ze ook nog twee keer Olympisch kampioen werden in een tijd dat er nog geen wereldkampioenschap voetbal bestond.
Uruguay
Grande mosquée de Conakry
Deze moskee is écht Grande. De meest Grande van Sub-Sahara-Afrika: er kunnen 25.000 mensen tegelijk bidden. Gebouwd én onderhouden met Saudisch geld.
Guinee
Noord-, West-, Zuid-, Oostenrijk
In Limburg ligt ons enige drielandenpunt. Het Europese land met de meeste drielandenpunten is Oostenrijk, met maar liefst negen stuks. Ze zullen vast niet op alle punten zo’n minipretparkje gemaakt hebben als wij.
Limburg
Koeruguay
Geen land heeft zoveel vee per hoofd van de bevolking als Uruguay. Wat dacht je bijvoorbeeld van 3,5 koe per persoon? Aan tafel!
Uruguay
Argentum?
Argentinië betekent letterlijk zilver. Maar de veel kleinere landen Chili, Bolivia en Peru hadden veel meer recht gehad op die naam, want die produceren veel meer zilver.
Argentinië
Squashcapital?
Die zag je niet aankomen: Egypte is, vooral dankzij de Caïreense inbreng, het beste squashland ter wereld. Zouden de Britten hier ooit hebben gezeten?
Caïro
Bayou of Pigs
President Patrick John was de man achter de Dread Act. Na zijn presidentstermijn bereidde hij een coup voor, waarin hij geholpen werd door neonazi’s en andere white supremacists. De coup werd in de kiem gesmoord en de zwaarbewapende crew werd gearresteerd in New Orleans. Patrick John werd in Dominica gevangengenomen en opgesloten. Deze mislukte landing op Dominica heet Operation Red Dog, beter bekend als the Bayou of Pigs.
Dominica
Hup Holland Hup
Uit angst voor het binnendringen van westerse invloeden en het christendom, voerde Japan in 1640 de Sakoku in, een beleid van zelfisolatie. Ze joegen de Portugezen weg en de Nederlanders hielpen ze daarbij. Als beloning kreeg Nederland toestemming om als enige westerse natie via Deshima, een klein eiland bij Nagasaki, handel te blijven drijven met Japan: een exclusief recht dat bijna twee eeuwen zou duren.
Japan
IJskoffie
IJskoffie is populair in Laos en over op straat te koop. Meestal in een plastic zak, met veel ijs en een rietje.
Laos
Er is maar één Ireen
Sportfeitje voor beginners: Ireen Wüst is de eerste sporter die individuele gouden medailles won op vijf Olympische Spelen achter elkaar. Groot fan.
Noord-Brabant
Dit Roemeen je niet
De Roemeense gymnast Nadia Comăneci was de eerste die een perfecte score ontving op de Olympische Spelen. Het scorebord was niet voorbereid op een 10.00 en liet in eerste instantie een 1.00 zien. Toen begon het publiek te schreeuwen en moest de omroeper uitleggen dat het eigenlijk een 10.00 was.
Roemenië
Sint Pieter
De Sint Pieter was tot 1989 de grootste kerk ter wereld. Nu zijn ze voorgestreefd door de Basilique Notre-Dame de la Paix, in Yamoussoukro, Ivoorkust.
Vaticaanstad
Not even a bit coin
In 2021 werd El Salvador het eerste land ter wereld waar bitcoin een wettig betaalmiddel werd. In de jaren daarna daalde het aandeel van Salvadoranen dat bitcoin had van 25% tot 8%. Het werd simpelweg niet gebruikt. Wel riep El Salvador de toorn van het IMF over zich af, en inmiddels is het bitcoin-avontuur stopgezet. Gelukkig hebben ze de Centraal-Afrikaanse Republiek geïnspireerd, dat is nu het enige land met bitcoin als officiële valuta.
El Salvador
De Grote Podcastlas en De Speld presenteren: de betrouwbaarste landengids aller landengidsen!
- Een satirische blik van alle landen van de wereld
- Het perfecte cadeau voor wereldreizigers
Vriend van de show 🎙
Je kunt De Grote Podcastlas steunen als vriend van de show. Voor slechts 2,50 euro per maand of 27,50 per jaar kun je ons steunen om onze podcast te blijven maken.
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Luister op 👂
