Alle kroegfeitjes op een rij 👀
Aigyptos Analfabeticus
Het hiërogliefenschrift van het oude Egypte was zo complex dat maar een enkeling het kon lezen en schrijven. Het werd daarom vooral gebruikt voor religieuze inscripties, in steen gebeiteld. Voor alledaags gebruik waren twee andere schriften in gebruik, die makkelijker te schrijven waren. Maar ook dat kon maar een heel klein deel van de bevolking. De overgrote meerderheid was analfabeet.
Egypte
Volkslied
Noord-Brabant is de enige provincie zonder officieel volkslied. De discussie om daar verandering in te brengen woedt al een tijdje hevig. ‘Brabant’ van Guus Meeuwis is bij velen favoriet. Bij ons ook.
Noord-Brabant
Hotel des animaux
Dat pygmeeën stelstelmatig worden gemarginaliseerd bleek eens te meer in 2007 tijdens een Afrikaans muziekfestival in Brazzaville, met muziek van allerlei verschillende bevolkingsgroepen, gesponsord door UNESCO. Voor alle gasten waren hotels geregeld, maar de delegatie van twintig pygmeeën sliep in de lokale dierentuin.
Republiek Congo
Mount Abbeyroad
Het album Abbey Road van The Beatles zou eigenlijk Mount Everest heten. Totdat The Beatles beseften dat ze toch geen zin hadden om helemaal naar Nepal te vliegen om een albumcover te schieten. Het zebrapad voor de deur van hun studio was toch makkelijker.
Nepal
Dubbele onafhankelijkheid
Papoea-Nieuw-Guinea is maar liefst twee keer onafhankelijk geworden van Australië. De eerste keer toen 10.000 jaar geleden de zeespiegel steeg en Nieuw-Guinea los kwam te liggen van Australië. De tweede keer in 1975, na bijna een eeuw kolonialisme.
Papoea-Nieuw-Guinea
What's in a name
In veel Turkse talen betekent Kyrg veertig, Yz stam, en Stan land. Land van de veertig stammen dus.
Kirgizië
Afrikaanse meren
Het Tanganyikameer staat tweede op de lijstjes van oudste, diepste en grootste (qua volume) meren ter wereld. Het moet de eerste plaats op al die lijstjes laten aan het Baikalmeer. Het Victoriameer is dan weer het één na grootste meer ter wereld qua oppervlakte. Op dat lijstje staat Lake Superior bovenaan.
Tanzania
Mogadisco
Je kunt het je haast niet voorstellen: in de jaren ‘70 en ‘80 was Mogadishu echt een swingende stad. Het was een van de belangrijkste muzikale centra van Afrika en werd door velen ook wel aangeduid als Mogadisco.
Somalië
Next level kwaadaardig
Boko Haram werd vaak vergeleken met de Taliban, en later ook met IS. Al kregen ze het later juist met IS aan de stok, omdat Boko Haram té gruwelijke dingen deed. IS riep ze op om geen vrouwen en kinderen meer in te zetten als zelfmoordterroristen, en om minder burgerdoden te maken, maar Boko Haram weigerde milder te worden.
Nigeria
Niet factchecken deze
Dominica claimt 365 rivieren te hebben, voor elke dag van het jaar één. Klinkt te mooi om waar te zijn, en is het waarschijnlijk ook.
Dominica
Lege-nest-syndroom
Het Britse Rijk had in 1945 buiten Groot-Brittannië nog zeggenschap over 700 miljoen andere aardbewoners. In 1965 waren dat er nog maar 5 miljoen. Hoezo, het einde van een tijdperk?
Qatar
Torenbrug
De Tower Bridge is zo ontworpen en gebouwd dat-ie er een stuk ouder uitziet dan dat-ie daadwerkelijk is. Brooklyn Bridge is 11 jaar ouder dan Tower Bridge.
Londen
Imperium
In de tsarentijd groeide Rusland uit tot het enorme land dat het nu is. Tussen 1550 en 1700 groeide het land gemiddeld met 35.000 kilometer per jaar. Dat is elk jaar één Nederland erbij.
Rusland
Telefooncoup
We kennen Desi Bouterse van de sergentencoup in 1980, maar wat weinigen weten is dat hij in 1990 een nieuwe staatsgreep pleegde: de zogeheten telefooncoup. Hij belde de president op, en vertelde hem dat zijn regering maar beter thuis kon blijven. En ze waren blijkbaar zo bang voor Bouterse, dat de regering daadwerkelijk ontslag nam en er een waarnemend president voor in de plaats kwam.
Suriname
Ruim wonen
Op een kilometer van Downtown Detroit kun je wonen op 100 meter afstand van je dichtstbijzijnde buren. De bevolkingsdichtheid is extreem laag. Detroit heeft ook maar 64 supermarkten op een bevolking van 650.000 inwoners. 1 op de 10.000 mensen.
Detroit
Fadiouth
Fadiouth is een klein eiland dat is ontstaan door schelpen die hier werden gestort als afval van de schelpdierenvangst. Een soort Senegalese VAM-berg dus. Het is ook een populaire plek om te wonen: het is het op drie na dichtstbevolkte eiland ter wereld.
Senegal
Niet voor één gat te vangen
Het één-Chinabeleid van Beijing heeft nogal wat gevolgen voor de internationale burgerluchtvaart op Taiwan. Beijing verbiedt westerse luchtvaartmaatschappij namelijk om zowel op Taiwan als op het vasteland van China te vliegen. Maatschappijen moeten dus kiezen. KLM heeft daar een list op bedacht. Die richtten gewoon een dochter op, KLM Asia, speciaal voor vluchten naar Taiwan.
Taiwan
De religieuze wereld in het klein
In Sri Lanka is bijna driekwart boeddhist, en de rest wordt bijna evenredig gevuld door het hindoeïsme, de islam en het christendom. Dat maakt Sri Lanka een van de meest religieus diverse landen ter wereld.
Sri Lanka
Geen klein bier
Eind jaren ‘60 was Algerije de grootste wijnexporteur ter wereld. Dat kwam deels doordat ze zelf zo weinig consumeerden en deels doordat grote wijnlanden hun voorraden vooral zelf opdrinken, maar ook omdat ze rond die tijd gewoon de vierde producent ter wereld waren. Nu is daar wijnig meer van over: ze produceren ongeveer net zoveel als bijvoorbeeld Tsjechië en Canada.
Algerije
Back to the oldskool, back to the roots
Op 11 augustus 1973 organiseert de Jamaicaanse "DJ Kool Herc" een "Back to school jam" in het op 1520 Sedgwick Avenue in de Bronx. Dit feest geldt als de eerste hiphop party ooit.
New York City
Zeemeermin
De Kleine Zeemeermin, tourist trap of niet, is zeer bekend. In 1964 is ze onthoofd door 'kunstenaar' Jörgen Nash. Ze is diverse keren aangekleed, waaronder met boerka. Op haar Wikipedia-pagina is zijzelf uitgesneden vanwege auteursrechten.
Denemarken
Cuba libre
Tijdens de Spaans-Amerikaanse oorlog vocht een Amerikaanse kapitein in Havana. Hij stormde in zijn vrije tijd een Havaanse bar in en bestelde Cubaanse rum met Amerikaanse cola, met limoensap. Dat beviel zijn soldaten ook wel en samen proostten ze: "CUBA LIBRE!". Een cocktail was geboren. Tijdens de Koude Oorlog was er dus door boycots in Cuba noch de VS een échte Cuba Libre te krijgen.
Cuba
Niet eens podiumplek
De grootste moskee van Pakistan kunnen (als-ie af is) 800.000 mensen in. Dat maakt het wel slechts de vierde grootste ter wereld, want jemig wat kunnen moskeeën veel mensen kwijt.
Pakistan
Lekker op de trekker
Ferrucio Lamborghini bouwde oorspronkelijk tractors. De zaken gingen goed en hij kocht een Ferrari. Die moest echter in één jaar vier keer terug naar de fabriek vanwege problemen met de koppeling. Hij sprak Enzo Ferrari erop aan en die beet hem toe: "het probleem is niet de koppeling, het probleem is dat jij niet weet hoe je in een Ferrari moet rijden". En je weet zelf wat Lamborghini daarna is gaan doen.
Italië
Schoon volk
Volgens sommige lijstjes brengt Estland de meeste topmodellen per hoofd van de bevolking voort.
Estland
Vrouwonvriendelijk
Papoea-Nieuw-Guinea staat bekend als een van ‘s werelds onveiligste landen, vooral voor vrouwen. Het aantal mannen dat aangeeft wel eens iemand te hebben verkracht en te hebben deelgenomen aan een groepsverkrachting is schrikbarend hoog.
Papoea-Nieuw-Guinea
In beide goals
In een van de meest krankzinnige voetbalwedstrijden ooit, Grenada tegen Barbados, ontstond de situatie waarbij Grenada in twee doelen tegelijk probeerde te scoren en Barbados twee doelen tegelijk verdedigde.
Grenada
Flag of convenience
Veel schepen varen om fiscale redenen onder de vlag van de Marshalleilanden. Dit gegeven leidt tot wat vertekende economische statistieken. Boten en schepen zijn bijvoorbeeld op papier het belangrijkste exportproduct, terwijl ze die helemaal niet zelf produceren. En het land is een van de grootste importeurs van ruwe olie, terwijl ze zelf helemaal geen raffinaderijen hebben.
Marshalleilanden
Totempalen op de taiga?
Het geloof van de Sami is vrijwel volledig verdrongen door het Christendom. Zonde, want het was echt een bijzonder geloof, animistisch, sjamanistisch en polytheïstisch. Het had raakvlakken met de Noordse mythologie én met geloven van de oorspronkelijke bewoners van de Amerika's. Want daar zijn ze aan verwant. Beiden komen oorspronkelijk uit Siberië, en dat maakt de Sami het enige volk met Oost-Aziatisch bloed.
Lapland
Heel Mesopotamië bakt
Het oudste recept voor taart stamt uit Mesopotamië. Ook vandaag de dag heeft Irak nog steeds een gigantische bakcultuur.
Irak
Duurzame energie
Noorwegen heeft zijn enorme olie- en gasvoorraad zelf nauwelijks meer nodig. De elektriciteitsproductie draait volledig op waterkracht en nergens ter wereld rijden meer elektrische auto's per hoofd van de bevolking dan in Noorwegen.
Noorwegen
Un Detroit
Vanaf 1600 begonnen de Fransen met het bouwen van strategische forten om de Britten buiten de deur te houden en een monopolie op de handelswegen te cheffen. Een logische plek werd gevonden langs een rivier die breed genoeg was voor de verdediging, maar smal genoeg om er een kanonskogel overheen te schieten. Een rivierstraat in het Frans heet un detroit.
Detroit
Tempelcomplex
Het Jaïnisme is een van de kleinste Indiase geloven en gelovigen staan bekend om hun extreem Spartaanse levenswijze. Maar in Shatrunjaya hebben ze op een paar heuvels wel een whopping 865 tempels gebouwd.
India
Andescondor
De Andescondor is enorm: deze gier heeft een spanwijdte van ruim 3 meter. Gieren zijn aaseters en hebben een paar lichamelijke trucs in huis. Zo hebben gieren kale koppen: wel zo handig schoon te houden als je je kop diep in een kadaver steekt. Ook plassen ze over hun eigen poten heen: het zuur in de urine beschermt de poten tegen bacteriën als ze over een kadaver lopen.
Peru
Cruquiusgemaal
Het Cruquiusgemaal is een stoomgemaal dat medeverantwoordelijk is voor het droogpompen van de Haarlemmermeer. Het is de grootste stoommachine ter wereld en tegenwoordig een industrieel monument. Het is niet alleen technisch bijzonder, maar ook architectonisch heel fraai.
Noord-Holland
Rood versus blauw
In Spakenburg spelen op letterlijk een steenworp afstand van elkaar twee van de meest roemruchte Nederlandse amateurclubs: SV Spakenburg, de blauwen, en VV IJsselmeervogels, de rooien. Beide clubs slaagden er ooit in om de halve finale van de KNVB-beker te halen. VV IJsselmeervogels in 1975 en SV Spakenburg in 2023, na een 1-4 zege in de kwartfinale tegen uitgerekend grote broer FC Utrecht.
Utrecht
Groeïspurt
Tussen 1947 en 2006 ging de bevolking van Groot-Caïro van ongeveer 3 miljoen naar meer dan 16 miljoen. Deze bevolkingsexplosie leidde tot de opkomst van ashwa'iyyat, ongereguleerde huisvesting. In 2009 woonde ruim 63% van de bevolking van Groot-Caïro in deze wijken, maar dat was slechts 17% van de totale oppervlakte. Dit zijn niet allemaal sloppenwijken, maar alle sloppenwijken zijn wel ashwa'iyyat.
Caïro
Hilti
De gereedschapsfabrikant Hilti is verreweg het grootste bedrijf van Liechtenstein. In het land werken 2.000 mensen voor Hilti, op een totale bevolking van 40.000 inwoners. Stel dat er daarvan 20.000 in de werkzame leeftijd zijn, dan werkt dus 1 op de 10 voor Hilti. Oké, er forenzen ook nog eens dagelijks 20.000 Zwitsers en Oostenrijkers naar Liechtenstein, waarvan ook een deel voor Hilti werkt, maar toch.
Liechtenstein
Spionagehoofdstad
De neutrale status van Oostenrijk in de koude oorlog maakte Wenen de spionagehoofdstad van de wereld. Het was een publiek geheim dat het er wemelde van KGB- en CIA-agenten. Je kan in Wenen ook spionagetours volgen: rondwandelingen, die je langs allerlei plekken voeren waar verhalen over spionage te vertellen zijn. Wenen is ook nu nog een strategische stad voor inlichtingendiensten.
Oostenrijk
Woke traditie
Fa’afafine is een soort derde gender, die op Samoa al eeuwen wordt gegeven aan mannen die zich vrouw voelen. Een paar procent van de mannen beschouwen zich Fa'afafine en de gender wordt breed geaccepteerd in de Samoaanse cultuur.
Samoa
De Grote Podcastlas en De Speld presenteren: de betrouwbaarste landengids aller landengidsen!
- Een satirische blik van alle landen van de wereld
- Het perfecte cadeau voor wereldreizigers
Vriend van de show 🎙
Je kunt De Grote Podcastlas steunen als vriend van de show. Voor slechts 2,50 euro per maand of 27,50 per jaar kun je ons steunen om onze podcast te blijven maken.
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Luister op 👂
