#
76
30
Nov
2023

Nepal

30
Nov
2023
Met special guest:
Logo voor luisteren op SpotfiyLogo voor luisteren op podimo
Logo voor luisteren op Google podcastLogo voor luisteren op podimo

Het is maar 150 kilometer van de besneeuwde achtduizenders naar het laagland van de Ganges. Dit is je dwarsdoorsnede van Nepal. Van het dak van de wereld tot de voortuin bij het slootje. Nepal is het overgangsgebied tussen deze twee uitersten. Van de jak naar de koe, van verlichte boeddhistische monniken tot de lichtjes van Diwali.

Nepal heeft een aura van sereniteit over zich. Of, lijkt het te hebben. Kathmandu is nu eenmaal geen Delhi, de gebedsvlaggetjes wapperen vredig in de wind en de bekendste Nepalese file staat op Mount Everest. Maar hoeveel hiervan is waar? Laten we onszelf niet te veel meeslepen in de romantiek, begeleid door klankschalen en wierook? Wie zijn die 30 miljoen Nepalezen, die zich elke dag een slag in de rondte werken om vandaag net iets beter te laten zijn dan gister? We zullen ze niet allemaal bespreken, maar we gaan een poging wagen!

Paspoortje

Oppervlakte: 3,5 keer Nederland.

Ongeveer net zo groot als: Bangladesh.

Aantal inwoners: ruim 30 miljoen.

Hoofdstad: Kathmandu.

Andere steden: Pokhara, Bharatpur, Birgunj, Biratnagar.

Valuta: Nepalese roepie.

Religie: Ruim driekwart is hindoeïstisch; ongeveer 10% boeddhistisch.

Taal: Nepalees.

Meest voorkomende achternamen: Caudhari, Sresth, Yadav, Rai, Thapa, Magar.

Vlag: Twee op elkaar gestapelde rode driehoeken, met een blauwe rand en witte symbolen.

No items found.

Kroegfeitjes 🍻

Zin in meer random kroegfeitjes? Check dan onze feitjesgenerator.
Het vaantje
De Nepalese vlag is de enige nationale vlag die geen rechthoek is. Het zijn twee driehoeken op elkaar, als een soort vaantje. In de Nepalese grondwet is een 24-delig stappenplan opgenomen waarmee je de vlag kunt tekenen. Zo ingewikkeld zijn de hoeken.
Geboeddhaplaats
Siddharta Gautama was een prins die werd geboren in Lumbini, Nepal. Hij ontsnapte, bereikte door meditatie de staat van verlichting en werd de eerste boeddha. Hij is dus de grondlegger van het boeddhisme.
Omen est nomen
De Sherpa zijn een bevolkingsgroep uit de Nepalese bergen. Ze zijn daar zo thuis dat ze vaak werken als drager of gids in de bergen, en daar zijn ze zo goed in dat veel mensen denken dat Sherpa een beroep is. Maar nee, het is de naam van de bevolkingsgroep.
Succes met je telefoonboek
Bijna alle leden van de Sherpa-bevolking dragen de achternaam Sherpa. Dit is ontstaan tijdens een volkstelling: de ambtenaren waren er niet van op de hoogte dat achternamen niet gebruikelijk zijn bij de Sherpa. Toen hebben ze bij achternaam maar gewoon overal Sherpa ingevuld. En voilà.
Keiharde botsing jonge!
Waarom de Himalaya zo hoog is? Puur door de uitzonderlijk hoge snelheid waarmee de Indische Plaat tegen de Euraziatische aan beukt.
Mad honey
In Nepal wonen de grootste bijen ter wereld. Hun korf kan tot 60 kilo aan honing bevatten. Honing die overigens een beetje psycho-actieve effecten heeft: je gaat er goed van spacen als je er veel van eet.
Kapsalon
In Nepal is de kapsalon mateloos populair. Door Nederlandse toeristen geïntroduceerd in de culinaire scene van Kathmandu, en nu te vinden op menig menukaart.
Mount Abbeyroad
Het album Abbey Road van The Beatles zou eigenlijk Mount Everest heten. Totdat The Beatles beseften dat ze toch geen zin hadden om helemaal naar Nepal te vliegen om een albumcover te schieten. Het zebrapad voor de deur van hun studio was toch makkelijker.
Zwetende Zweden op de top
Göran Kropp, een Zweed, trok eropuit vanaf Jönköping, Zweden. In z'n eentje. Op de fiets, naar Nepal. Beklom daar de Mount Everest zonder Sherpa, zonder zuurstof en haalde de top, ging weer naar beneden, stapte op z'n fiets en fietste terug naar Zweden.
Koud op de top zeker?
Record: Lakpa Tharke Sherpa stond ooit 3 minuten poedelnaakt op de top van de Mount Everest.
Dit doe jij sowieso fout
Everest werd voor het eerst erkend door de westerse wereld in 1841 door Sir George Everest. De naam Mount Everest werd vervolgens in 1865 geïntroduceerd, ter ere van deze man. Maar hij is Welsh, en dus moet je zijn achternaam uitspreken als 'Eve-rest' en niet als 'Ever -est'.
Late to the communist party
Pas ná de val van de muur werd Nepal communistisch. Tegenwoordig zijn ze heel links georiënteerd met vooral maoïstische en sociaaldemocratische partijen.
Jakkaas
Chhurpi is een Nepalese kaas die bij hondenbezitters misschien een belletje doet rinkelen. Het is een langwerpige, gerookte kaas van jakmelk, die in Nederland veel wordt verkocht als snack voor honden.
Sherpa's in Noorwegen
Het vermogen van Sherpa's om voor langere tijd goed functioneren op grote hoogte bleef in Noorwegen niet onopgemerkt. Die huren al tientallen jaren Sherpa's in om wandelpaden aan te leggen door de bergen. Ze kunnen zware stenen op hun rug dragen op plekken waar machines er niet bij kunnen. Met het werk verdienen ze in een Noorse zomer meer dan in 30 jaar in Nepal.
Dolksteek
De Nepalese Congrespartij verjaagde in de jaren '50 de Rana (de premier) en gaf de Shah (de koning) de macht weer in handen. Die was alleen niet zo gecharmeerd van de democratiseringspogingen van die partij. Hij zei dankjewel, maar verbood daarna de partij en maakte van Nepal weer een absolute monarchie.
Paralelle koning
In 1846 raakte de koning (de Shah) de daadwerkelijke macht kwijt aan de premier (de Rana). Die maakten het premierschap erfelijk. Een soort parallel koningshuis dus. De koning helemaal afzetten was geen optie, want die werd door de bevolking gezien als een reïncarnatie van Vishnoe, dus dat zou gezeik opleveren.
Gurkhabrigade
De Britten raakten tijdens hun oorlog met Nepal (1814-1816) zo onder de indruk van de Gurkhastrijders, dat ze besloten om ze voortaan in te huren als regiment in het Britse leger. Dat doen ze nog steeds: het Gurkharegiment behoort tot de elitetroepen van het Britse leger.
Grote broek
Rond 1800 was Nepal nét verenigd en bliezen ze meteen tamelijk hoog van de toren. Ze probeerden achtereenvolgens gebied te veroveren op China en op India. Dat mislukte, en uiteindelijk mochten ze van geluk spreken dat de Britten ze gedoogden als bufferstaat en niet koloniseerden.
No items found.

Tips 💡

Nog geen tips, heb jij er één? Stuur 'm op!

Vriend van de show 🎙

Je kunt De Grote Podcastlas steunen als vriend van de show. Voor slechts 2,50 euro per maand of 27,50 per jaar kun je ons steunen om onze podcast te blijven maken.

Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan 500 - we naderen Vaticaanstad!
Foto van hugo, max en leon in de studio

Bekijk ook eens 👀

Ga direct door naar één van onze overige afleveringen