Alle kroegfeitjes op een rij 👀
Unie van Kalmar
In de Unie van Kalmar werden Denemarken, Zweden en Noorwegen verenigd onder één vorst. Iemand kiezen uit één van de drie koningshuizen was niet nodig. De dochter van de Noorse koning was namelijk getrouwd met de koning van Zweden, hun zoon trouwde later met de dochter van de Deense koning, en hun zoon was vervolgens troonopvolger van alle drie de landen.
Noorwegen
Koeruguay
Geen land heeft zoveel vee per hoofd van de bevolking als Uruguay. Wat dacht je bijvoorbeeld van 3,5 koe per persoon? Aan tafel!
Uruguay
Met ov zonder
In Tadzjikistan is veel aandacht voor post-Sovjet nationaal besef. De nieuwste trend: Russische verwijzingen verwijderen uit achternamen. De president, Emomali Rahmon is geboren als Rahmonov. Veel Tadzjieken volgen.
Tadzjikistan
De Nieuwe Hollandse Waterliniet werkt
85 kilometer lange linie met 45 forten, 6 vestingen en 2 kastelen, ooit bedacht om buitenlandse troepen buiten de deur van Utrecht en Amsterdam te houden. Een Duits spionagerapport uit de Eerste Wereldoorlog geeft aan dat de waterlinie toen heeft voorkomen dat Duitsland ons heeft aangevallen. In de Tweede Wereldoorlog bleek het systeem jammerlijk verouderd: de Duitsers vlogen er gewoon overheen.
Utrecht
Nerds wegpesten
Belarus heeft een lange traditie met het wegpesten van zijn knapste koppen. Vroeger vooral Joden, nu vooral critici van Loekasjenko. Vier van de zes Belarussische nobelprijswinnaars kregen de prijs pas toen ze niet meer in Belarus woonden. Van de twee winnaars die de prijs wél kregen als bewoner van Belarus, is er inmiddels één geëmigreerd. De ander is vorig jaar tot 10 jaar cel veroordeeld.
Belarus
Vergeven, maar niet vergeten
Dit was het motto van Nelson Mandela. Hij deed er alles aan om óók president van de witte bevolking te zijn. Tijdens het WK rugby in Zuid-Afrika moedigde hij de nationale ploeg (de Springboks) hartstochtelijk aan. Dat was heel bijzonder, want rugby is dé sport van de witte elite en de Springboks waren een symbool uit het Zuid-Afrika van de apartheid. De Springboks wonnen het toernooi en ontvingen de trofee uit handen van Mandela, die nota bene gehuld was in het tenue van de aanvoerder.
Zuid-Afrika
Hossein Sadjadi Qaemmaqami Farahani
In 1954 werd Hossein Sadjadi Qaemmaqami Farahani geboren. Hij in de roerige jaren ’70 actief voor een linkse politieke partij en joeg eerst de sjah, en later de ayatollahs tegen zich in het harnas. Twee van zijn vrienden en partijgenoten werden door de overheid geëxecuteerd. Hun namen? Kader en Abdolah. En dus schreef hij in 1980 onder dat pseudoniem zijn eerste verhalenbundel. De rest is geschiedenis.
Iran
Nahuatl
De belangrijkste inheemse taal in Mexico is Nahuatl, gesproken door de Nahua, dat zijn de afstammelingen van de Azteken. Jij kent ze van de volgende woorden: Tomatl, Ahuacatl, Xocolatl, Cyototl, Chilli en Ahuacamolli. Bedanktl!
Mexico
City of London
De vroege Engelse koningen maakten van Londen hun hoofdstad, maar over het oude centrum hadden ze niet zoveel te zeggen. De steenrijke kooplieden dwongen in de City of London een grote mate van zelfbestuur af, en de koning mocht hier niet eens komen zonder hun toestemming. Ook nu nog wordt de vorst geacht om bij binnenkomst het zwaard van de stad te kussen als erkenning van diens speciale rechten.
Londen
Skateboarding is not a crime
Luxemburg is zo aangeharkt, dat ze alles omarmen wat hen een rauw randje geeft. Zo hebben ze een van de grootste skateparken gebouwd in UNESCO-werelderfgoed aan de rand van Luxemburg-Stad en promoten ze actief skaters om naar hun land te komen en van eeuwenoude trappen af te kickflippen.
Luxemburg
Stiffy by the Liffey
De Spire of Dublin, ook wel de Monument of Light genoemd, is een 120 meter hoog kunstwerk in de Ierse hoofdstad Dublin. Het heeft de bijnamen: "Stiletto in the Ghetto," de "Rod to God", de "Erection at the Intersection," en de "Stiffy by the Liffey".
Ierland
Poeprevolutie
Aan het begin van de 19e eeuw was de Theems echt een open riool. Er was geen vis die zich er waagde, en de stad had om de haverklap te maken met cholera-epidemieën. Joseph Bazalgette voorzag Londen daarom van de eerste moderne ondergrondse riolering ter wereld. Hij had een vooruitziende blik, want hij gebruikte enorme diameters voor zijn rioolbuizen, waardoor de afvoercapaciteit tot op de dag van vandaag volstaat.
Londen
Orang Oetan
De naam orang-oetan is afkomstig van het Maleise Orang Hutan, dat bosmens betekent. Orang betekent dus gewoon mens.
Maleisië
Nee jij begon!
Hitler deed er in 1939 alles aan om te doen lijken alsof Polen Duitsland aanviel in plaats van andersom, door een reeks nepaanvallen te stagen. Het bekendste incident is het Gleiwitz-incident, waarbij de SS een Poolse inval in een Duits radiostation ensceneerde. Ze hesen een stel criminelen in Poolse uniformen en schoten die vervolgens overhoop, om zo de indruk te wekken dat het radiostation was aangevallen door het Poolse leger. Trapte de wereld niet in.
Polen
God Save the Queen
In 1979 vestigde Maurice Bishop een communistische staat op Grenada. Ze bleven wel lid van het Gemenebest, en daarmee werd Grenada de enige communistische monarchie ooit.
Grenada
Maison des esclaves
Op het eiland Gorée staat het Maison des Esclaves - het Slavenhuis - dat nu een museum is. Het is een van de meest iconische plekken voor de trans-Atlantische slavenhandel. Dit is echter meer toe te schrijven aan de vertelkunst van de curator van dat museum dan aan de grote aantallen tot slaaf gemaakten die vanaf hier vervoerd werden. Desalniettemin een plek met grote historische waarde.
Senegal
Exclusief
Bhutan houdt massatoerisme bewust buiten de deur. Tot 1974 mocht je er überhaupt niet komen. En ook nu laat het maar mondjesmaat toeristen toe, vooral door het bezoek heel duur te maken. Je bent verplicht om accommodatie, gids en vervoer te regelen via een reisbureau dat door de overheid wordt erkend, voor een vastgesteld bedrag van rond de 250 euro per dag.
Bhutan
Cuba libre
Tijdens de Spaans-Amerikaanse oorlog vocht een Amerikaanse kapitein in Havana. Hij stormde in zijn vrije tijd een Havaanse bar in en bestelde Cubaanse rum met Amerikaanse cola, met limoensap. Dat beviel zijn soldaten ook wel en samen proostten ze: "CUBA LIBRE!". Een cocktail was geboren. Tijdens de Koude Oorlog was er dus door boycots in Cuba noch de VS een échte Cuba Libre te krijgen.
Cuba
Op de camping
Moammar al-Qhadafi woonde in een traditionele bedoeïenentent. Ook als hij op staatsbezoek ging, sliep hij nooit in een hotel, en ging er zo’n tent mee. Toen in de jaren ’00 de relaties met het westen zo goed waren, zetten ze dus zo’n tent voor hem op in stadsparken van Rome, Parijs en New York.
Libië
CIA in Laos
In de schaduw van de Vietnamoorlog voerde de CIA geheime operaties uit in (of eigenlijk boven) Laos. Buiten het blikveld van het publiek werd het land op enorme schaal gebombardeerd. Dat maakt Laos het meest gebombardeerde land ter wereld. Er vielen meer bommen dan in Duitsland en Japan sámen. Blindgangers veroorzaken ook nu nog veel onschuldige slachtoffers.
Laos
11
In Chili is Once is een soort extra minimaaltijd die je ergens tussen 5 en 9 's avonds neemt. Maar, once betekent 11 in het Spaans. Dat komt van de mijnwerkers van vroeger. Die wilden soms een beetje alcoholisch brandwater tussendoor, oftewel aguardiente. Dat hielden ze uiteraard verborgen van de jefe, dus hun code was 'once'. Dat staat voor de elf letters in a-g-u-a-r-d-i-e-n-t-e.
Chili
Het zeventiende Bundesland
Per jaar komen er 5 miljoen Duitse toeristen naar Mallorca. Dat is bijna net zoveel als er Duitse toeristen naar Nederland komen, alleen heeft Mallorca maar 900 duizend inwoners. Mallorca wordt dan ook gekscherend "het zeventiende Bundesland (deelstaat)" genoemd.
Duitsland
Vaticaanlaan
De lange boulevard die vanaf de Tiber naar Vaticaanstad loopt, was er niet altijd. Er is een hele woonwijk voor gesloopt. Door Benito Mussolini.
Vaticaanstad
Lekker op de trekker
Ferrucio Lamborghini bouwde oorspronkelijk tractors. De zaken gingen goed en hij kocht een Ferrari. Die moest echter in één jaar vier keer terug naar de fabriek vanwege problemen met de koppeling. Hij sprak Enzo Ferrari erop aan en die beet hem toe: "het probleem is niet de koppeling, het probleem is dat jij niet weet hoe je in een Ferrari moet rijden". En je weet zelf wat Lamborghini daarna is gaan doen.
Italië
Seychellenrietzanger
Dit vogeltje is uniek voor de Seychellen. Ze zijn berucht omdat ze heel veel vreemdgaan. Uit onderzoek blijkt dat ruim 40% van de jongen voortkomt uit buitenechtelijke relaties.
Seychellen
Pindastoofpot
De pindastoofpot wordt in heel West-Afrika gegeten, maar is van oorsprong Malinees. Wist je dat een pinda geen noot is, maar een peulvrucht? En dat de pinda onder de grond groeit?
Mali
Hollandse garde
De Italiaanse eenwording begon niet in Rome, maar eindigde er. De paus deed er namelijk alles aan om Rome uit Italiaanse handen te houden. Hij werd daarin gesteund door de Fransen en de Zoeaven: een legertje van katholieke vrijwilligers uit heel Europa. Wij Nederlanders leverden de meeste Zoeaven: ruim 3000 stuks. Mocht niet baten, en de paus kreeg pas 60 jaar later een piepklein stukje Rome terug: Vaticaanstad.
Rome
Iron Lion Zion
Er woont een grote Jamaicaanse gemeenschap in Shashamane, Ethiopië. Het zijn rastafari die daad bij woord gevoegd hebben en zijn verkast naar hun heilige land.
Jamaica
1000 jaar vrede
Andorra kent al duizend jaar vrede, maar volgens een prachtig (niet factchecken) verhaal vergaten ze na hun puur symbolische oorlogsverklaring aan Duitsland in 1914 om vrede te sluiten, waardoor ze juridisch nog tot 1957 in oorlog waren met Duitsland.
Andorra
Beven voor een beving
Er is een kans van 64% dat Istanbul vóór 2030 geraakt wordt door een aardbeving van minstens 7 op de schaal van Richter.
Istanbul
Jihadistische pil
Door de poreuze grenzen en informele economie, is captagon een van de belangrijkste grondstoffen die illegaal de grens over wordt gesmokkeld. Dat is een pil, lijkt op methamphetamine en werd gebruikt door de jihadi's want je krijgt er heel veel energie van.
Syrië
Vlaamse en Hollandse meesters
Etnisch gezien is er eigenlijk geen onderscheid tussen de Vlaamse en Hollandse meesters tussen de 15e en 17e eeuw. Eerst lag het centrum van de schilderkunst in Vlaanderen, en had dat gebied een grote aantrekkingskracht op schilders uit de hele lage landen. Zo was de Vlaamse meester Pieter Bruegel een geboren Hollander. Tijdens de Tachtigjarige Oorlog draaiden de rollen om en trokken veel schilders naar Holland. De Hollandse meester Frans Hals was bijvoorbeeld een geboren Vlaming.
België
Ingenieus icoon
De Koningin Emmabrug verbindt de twee delen van het oude centrum van Willemstad. Het is de enige drijvende houten draaibrug in de wereld. Het houten wegdek is 168 meter lang en ligt op 16 pontons. Aan het ene uiteinde zit een scharnier, en aan het andere een motor waarmee de hele brug naar de zijkant kan worden gevaren. Vroeger was het een tolbrug, maar wie geen schoenen droeg, hoefde geen tol te betalen.
Eilanden: Curaçao
Beste uitvinding tot gesneden brood
Guatemala is de geboorteplek van chocolade. De Maya's waren de eerste die de cacaoboon consumeerden door er drinken van te maken.
Guatemala
Chocolango
Equatoriaal-Guinea was ooit een grote cacaoproducent. Maar pas op als je er chocola bestelt: een lokaal goedje van gemalen mangopit wordt hier chocola genoemd. We hebben het niet geproefd, maar voorzien een bittere teleurstelling.
Equatoriaal-Guinea
The Impossible Five
Naast The Big Five heb je ook The Impossible Five. Ooit bedacht door een Zuid Afrikaanse fotograaf als de meest ongrijpbare dieren van Zuid-Afrika. Ze zijn bijna onmogelijk te volgen in het wild, en het wordt als een grote prestatie beschouwd om er een in het wild te spotten. 1. Afrikaanse luipaard; 2. De Hottentothaas; 3. Aardvarken; 4. Kaaps schubdier; 5. De witte leeuw.
Zuid-Afrika
Sjamanka
De vrouwelijke vorm van 'sjamaan' is 'sjamanka'. Fraai!
Mongolië
Albanese olie
In Albanië ligt het grootste olieveld van continentaal Europa. Albanese bitumen zijn van hoge kwaliteit en worden veel toegepast in asfalt over de hele wereld.
Albanië
Deelkolonie
In 1899 werd Soedan een condominium dat gezamenlijk bestuurd werd door het Verenigd Koninkrijk en Egypte.
Soedan
Bejaardensoos
De bevolking van Belarus krimpt sterk. Dat is het best voelbaar op het platteland, waar de jeugd ook nog eens wegtrekt naar de steden. In 1940 woonden er ongeveer 7 miljoen Belarussen op het platteland. Nu zijn dat er nog maar 2 miljoen. Het gemiddelde Belarussische dorp telt 89 inwoners, waarvan het merendeel boven de 65 is.
Belarus
De Grote Podcastlas en De Speld presenteren: de betrouwbaarste landengids aller landengidsen!
- Een satirische blik van alle landen van de wereld
- Het perfecte cadeau voor wereldreizigers
Vriend van de show 🎙
Je kunt De Grote Podcastlas steunen als vriend van de show. Voor slechts 2,50 euro per maand of 27,50 per jaar kun je ons steunen om onze podcast te blijven maken.
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Luister op 👂
