Alle kroegfeitjes op een rij 👀
Europa's grootste
Moskou is qua inwoners de grootste stad die geheel in Europa ligt. Dat laatste moet je erbij zeggen, anders gaat Istanboel er met de prijs vandoor.
Moskou
Paparazzi
We hebben allemaal dit woord in onze vocabulaire dankzij de film La Dolce Vita uit 1960.
Rome
Protip: Turkije is niet Arabisch
Turkije is geen Arabisch land, maar een Turks land. De andere Turkse landen zijn Azerbeidzjan, Turkmenistan, Kazachstan, Kirgizië en Oezbekistan. Arabische landen liggen zuidelijker en strekken van Marokko tot Oman. Verwijs niet naar Turken als Arabieren en ga er niet vanuit dat ze Arabisch spreken.
Turkije
Over hun piek?
In de jaren 2021-2024 was er geen Amerikaanse county waarvan de bevolking zo hard kromp als die van Los Angeles. De bevolking is in die jaren afgenomen met 200.000 mensen.
Los Angeles
The Kuil
Sint Eustatius wordt gekenmerkt door een grote stratovulkaan die je vanaf het hele eiland kunt zien: the Quill. Het is nogal een naam, maar het is in feite niets anders dan een verengelsing van De Kuil. Dat verwijst naar de krater van de berg. Een berg die een kuil wordt genoemd, beetje vreemd. Overigens heet een andere voorname berg ‘Bergje’.
Eilanden: Sint Eustatius
Omgekeerd oorlogsvoeren
De Duitse Bond voerde in de 19e eeuw oorlog tegen Pruisen. Liechtenstein was neutraal, maar leverde wel 80 soldaten. Ze overleefden de oorlog allemaal, raakten op de terugweg aan de praat met een Italiaan en namen hem mee terug naar Liechtenstein. Ze kwamen dus met 81 terug, en de Italiaan is er blijven wonen.
Liechtenstein
Kanonnenvoer
De Uruguayaanse onafhankelijkheidsoorlog, tegen Brazilië, werd ook op zee uitgevochten. Op een dag was er een zeeslag en een Uruguayaans schip raakte zonder munitie. Ze besloten de kanonnen maar te laden met het proviand: oude Hollandse kazen. Dat ging zo lekker dat ze met een kaas de hele Braziliaanse mast doormidden schoten. Hierdoor hebben ze de slag gewonnen.
Uruguay
Metropool Bagdad
Rond het jaar 1000 na Christus was Bagdad verreweg de grootste stad ter wereld. Naar verwachting keert Bagdad in 2100 terug in de top 10 van wereldsteden. Ze verwachten dan 35 miljoen inwoners te hebben.
Irak
Stikstofcrisis?
Het Groningse gas bevat veel stikstof, waardoor er in Nederlandse huizen speciale branders moesten worden toegepast. Nu we steeds meer gas uit het buitenland importeren, moeten we daar stikstof aan toevoegen om het geschikt te maken voor onze branders. In Zuidbroek bouwen we daarom een stikstoffabriek. Best ironisch in een stikstofcrisis.
Groningen
Bhoeeeeeeerat
India heeft met afstand de meeste koeien ter wereld. Niet alleen die miljoenen zwerfkoeien, maar ook de ontelbare koeien die als vee worden gehouden. India is ook met afstand de grootste melkproducent ter wereld.
India
Kruikezeikers
Tilburgers worden kruikenzeikers genoemd. Tilburgers plasten vroeger namelijk in kruiken, zodat de urine kon worden gebruikt om wol te wassen in de textielindustrie.
Noord-Brabant
Staatsschuld
Pablo Escobar was als de dood dat hij werd uitgeleverd aan de Verenigde Staten. Om dit te voorkomen bood hij de Colombiaanse regering aan om de staatsschuld van 10 miljard dollar voor ze af te lossen.
Colombia
Zuidelijke kou
New York City ligt ongeveer op dezelfde breedtegraad als Madrid en ligt daarmee een stuk zuidelijker dan we meestal denken. In New York zijn de winters immers een stuk strenger dan in Nederland. De overheersende zee- en windstromen zijn de belangrijkste oorzaak: Europa staat onder invloed van de warme golfstroom, terwijl de oostkust van de Verenigde Staten te maken heeft met een koude poolstroom.
New York City
Nobelprijs
Frederik Willem de Klerk en Nelson Mandela kregen in 1993 samen de Nobelprijs voor de Vrede. De witte De Klerk van de nasionale party en de zwarte Mandela van het Afrikaans Nationaal Congres zetten zich samen in voor het beëindigen van de apartheid en legden het fundament voor een democratisch Zuid-Afrika.
Zuid-Afrika
Panamericana
Tot slechts 3 miljoen jaar geleden lag op de plek van Panama nog een zeestraat die Noord- en Zuid-Amerika van elkaar scheidde. Toen kwam het land omhoog en ontstond de landbrug die Panama is. Noord- en Zuid-Amerika raakten aan elkaar verbonden en de Grote en Atlantische oceaan van elkaar gescheiden. Je kunt zelf bedenken wat voor een gamechanger dit was voor bijvoorbeeld de biodiversiteit en de zeestromen.
Panama
Hoogkong
Hongkong is met afstand de stad met de meeste wolkenkrabbers ter wereld. Op het moment van schrijven zijn 553 gebouwen hoger dan 150 meter. Ter vergelijking: in New York City zijn dat er 'slechts' 314. In de top 5 staan trouwens nóg twee steden in de Parelrivierdelta: Shenzhen (367) en Guangzhou (188). Dubai completeert de top 5.
Hongkong
Founding father
Alexander Hamilton, een van de founding fathers van de Verenigde Staten, werd geboren op Nevis. Hij viel op toen hij een goed essay schreef over een orkaan die het eiland trof en verdiende daarme een studiebeurs in New York.
Saint Kitts & Nevis
Buitenaards groot
Rusland is groter dan dwergplaneet Pluto.
Rusland
New Administrative Capital
De Egyptische regering pakt al een paar jaar z’n biezen en verhuist alles naar een gloednieuwe hoofdstad: New Administrative Capital. Het moet een ‘smart city’ worden, een futuristische droom. Caïro met z’n 22 miljoen inwoners blijft verdwaasd achter.
Caïro
Koerdistan 1.0
Er was ooit een klein jaar een Koerdische republiek in het noordwesten van Iran, de Republiek Mahabad. Die stond bijna volledig onder Sovjetbescherming en werd daarom ook vrij snel, na het vertrek van diezelfde Sovjets, weer overgenomen door Iran.
Koerdistan
Buitengesloten
In Maleisië wonen veel Chinezen, maar in Singapore verhoudingsgewijs nog veel meer. Dat was precies de reden waarom Singapore aanvankelijk niet welkom was toen de andere Maleise staten zich verenigden. Toen In Singapore een socialistische revolutie dreigde, was het voor Maleisië kiezen tussen twee kwaden: een socialistische buur of een Chinese meerderheid. Ze kozen voor het laatste, maar het huwelijk was van korte duur. Na 2 jaar vol etnische spanningen werd Singapore weer overboord gegooid.
Maleisië
Mongolian barbecue
Mongolian barbecue heeft niks met de Mongoolse keuken te maken. Het concept is bedacht door een Chinees uit Beijing die naar Taiwan was gevlucht. Hij wilde zijn restaurantformule eigenlijk Beijing barbecue noemen, maar die naam lag in Taiwan te gevoelig.
Mongolië
Bayou of Pigs
President Patrick John was de man achter de Dread Act. Na zijn presidentstermijn bereidde hij een coup voor, waarin hij geholpen werd door neonazi’s en andere white supremacists. De coup werd in de kiem gesmoord en de zwaarbewapende crew werd gearresteerd in New Orleans. Patrick John werd in Dominica gevangengenomen en opgesloten. Deze mislukte landing op Dominica heet Operation Red Dog, beter bekend als the Bayou of Pigs.
Dominica
David de Goliath
Tijdens orkaan David in 1979 waaide een baobab op een (godzijdank) lege schoolbus. De omgevallen boom groeide daarna gewoon door. De geplette schoolbus ligt er nog altijd onder. Het leverde de boom deze passende bijnaam op.
Dominica
De één z'n dood...
De Sami leefden in het binnenland, volstrekt geïsoleerd van de Noren die aan de kust neerstreken. Die isolatie kwam ze in 1349 goed van pas: de builenpest ging vrijwel volledig langs ze heen, terwijl de Noorse handelscentra aan de kust er compleet aan onderdoor gingen. Dus de Noorse kust ontvolkte, en dat was voor veel Sami aanleiding om de verlaten Noorse kustplaatsen in te nemen. Hier is het onderscheid ontstaan tussen de Berg-Sami, die in de binnenlanden bleven en nomadisch bleven leven, en de Zee-Sami, die zich vestigden aan de kust en gingen leven van de visserij.
Lapland
Een stad met potentie
In 1880 had Los Angeles nog maar 11.000 inwoners. In 1930 had de LA County er 2,2 miljoen.
Los Angeles
Mooie terp
De piramide van Cholula is de grootste piramide ter wereld qua volume. De piramide is 'slechts' 66 meter hoog, maar heeft een basis van bijna 500 meter lang: vier keer zo veel als zijn Egyptische concurrent en daardoor een dubbel zo groot volume. Hij is alleen volledig begroeid geraakt, waardoor de Spanjaarden dachten dat het een heuvel was en er allemaal gebouwen bovenop hebben gezet.
Mexico
Lekker bezig
Costa Rica staat ongeveer standaard op nummer 1 op de Happy Planet Index (HPI). Dat is een index van het menselijk welzijn gedeeld door de impact op het klimaat.
Costa Rica
Beschermd Bhutan
Bhutan is het eerste land ter wereld dat milieuzorg vastlegde in de grondwet. Al sinds 1985 moet iedere gekapte boom gecompenseerd worden en er is vastgelegd dat minimaal 60% van het land bedekt moet blijven met bos.
Bhutan
Uitzonderingspositie
Het Turkmeense regime doet er alles aan om westerse invloeden buiten de deur te houden. Popmuziek luisteren en spelen is verboden. Behalve voor de vorige president, Gurbanguly Berdymukhamedov. Hij bracht een aantal intens beroerde zelfgeschreven nummers uit.
Turkmenistan
Hoogstkong
Als je alle hoogtes van alle wolkenkrabbers bij elkaar optelt, kom je uit op een verbazingwekkende totale hoogte van zo'n 333,8 kilometer. Hiermee heeft Hong Kong de hoogste stedelijke agglomeratie ter wereld.
Hongkong
Geopolitieke brainfart
De Rode Khmer waren zo nietsontziend dat ze eind jaren ‘70 zelfs de voormalige communistische bondgenoten in Vietnam tegen zich in het harnas joegen. En dus waren het uitgerekend de Vietnamezen die een einde kwamen maken aan het regime van Pol Pot. En nu komt het bizarre: het westen was zo vastgeroest in de anti-Vietnamese houding, dat het de Rode Khmer van Pol Pot bleven zien als de legitieme regering van Cambodja.
Cambodja
Row, row, row your boat...
Koning Aboubakri II kwam in 1310 op de Malinese troon en had grote ambities. Hij wilde namelijk weten waar de oceaan eindigde en stuurde 200 kano’s de zee op om dat te ontdekken. Er keerde er maar 1 terug, zonder succes. Vervolgens stuurde hij een tweede expeditie van 2000 kano’s en stapte hij zelf ook aan boord. Geen enkele kano keerde terug, maar er zijn historici's die vermoeden dat enkele kano's Amerika hebben bereikt, twee eeuwen voor Columbus.
Mali
Eilandstasi
Tijdens de vele ijstijden van de afgelopen paarhonderdduizend jaar, stond de zeespiegel zo laag dat het grootste deel van Indonesië gewoon aan Azië vast lag. Het was toen dus een landbrug in plaats van de archipel die het tussen de ijstijden door was en nu is.
Indonesië
Sprintje
Vanaf 1968 kende het centrum van Utrecht de kortste snelweg van Nederland: één kilometer. Tegenwoordig is de Catharijnebaan, die leidt naar Hoog Catharijne, weer een stadsgracht met water.
Utrecht
'Verboden' Stad
De Verboden Stad had de keizer echt niet voor zichzelf, want zijn hofhouding woonde er ook. In totaal woonden er een paar duizend mensen.
Beijing
Goudhaantjes
De Kalenjin-bevolkingsgroep is goed voor ongeveer 0,01% van de wereldbevolking, maar heeft wel zo’n 40% van alle medailles in het langeafstandslopen gewonnen.
Kenia
Voor hier of …
Hij moest gemaakt worden, maar het gebeurt echt: in Togo bloeit de maaltijdbezorging. Vooral dankzij Gozem, de Togolese alles-in-één app die begon als taxiapp en nu ook boodschappen, maaltijden én geldtransfers regelt. #nospon
Togo
Brugduiken
Elke zomer vindt er in Mostar een duikwedstrijd plaats, waarbij deelnemers vanaf de beroemde Stari Most (oude brug) in de rivier de Neretva duiken. Geen kattepis, want de brug is 30 meter hoog en de rivier plaatselijk erg ondiep. In de Joegoslavische tijd kwamen springers uit de hele federatie naar Mostar voor de wedstrijd. In de oorlog werd de brug verwoest, maar inmiddels is de brug en daarmee de duikwedstrijd in ere hersteld. Geheel volgens 21e-eeuwse traditie gesponsord door een Oostenrijks energiedrankje.
Bosnië-Herzegovina
Draaiend gebakken vlees
Dit is de vertaling van döner kebab, een Turkse uitvinding. Broodje döner is overigens Berlijns. De kapsalon komt dan weer uit Rotterdam.
Turkije
De Grote Podcastlas en De Speld presenteren: de betrouwbaarste landengids aller landengidsen!
- Een satirische blik van alle landen van de wereld
- Het perfecte cadeau voor wereldreizigers
Vriend van de show 🎙
Je kunt De Grote Podcastlas steunen als vriend van de show. Voor slechts 2,50 euro per maand of 27,50 per jaar kun je ons steunen om onze podcast te blijven maken.
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Luister op 👂
