Alle kroegfeitjes op een rij 👀
Nee jij begon!
Hitler deed er in 1939 alles aan om te doen lijken alsof Polen Duitsland aanviel in plaats van andersom, door een reeks nepaanvallen te stagen. Het bekendste incident is het Gleiwitz-incident, waarbij de SS een Poolse inval in een Duits radiostation ensceneerde. Ze hesen een stel criminelen in Poolse uniformen en schoten die vervolgens overhoop, om zo de indruk te wekken dat het radiostation was aangevallen door het Poolse leger. Trapte de wereld niet in.
Polen
Uitzendbureau
Viking is eigenlijk een beroep. Op viking gaan betekent zoveel als "gaan roven".
Denemarken
Saldo te laag
Koning Leopold II was een late adopter qua kolonisatie, en probeerde tot drie keer toe de Filipijnen te kopen van Spanje. Tevergeefs, de eilanden waren te duur. Toen ging hij maar naar Congo. Met alle gevolgen van dien.
Filipijnen
Place your bats
Kasanka NP in Zambia is de plek waar jaarlijks de grootste zoogdierenmigratie ter wereld plaatsvindt. Meer dan 10 miljoen vleermuizen komen daar snoepen van de vruchten die verschijnen na de eerste grote regenval van het seizoen.
Zambia
Pay-As-You-Throw
In Seoul vind je bijna geen openbare prullenbakken. Dit is een bewuste politieke keuze en noemen ze Pay-As-You-Throw. Zo willen ze dat mensen dingen zelf thuis weggooien in speciale, belastbare afvalzakken. Met andere woorden, neem een tas mee voor je troep als je daar rondjes gaat lopen, want anders duurt het lang voordat je dat flesje kwijt kunt.
Seoul
Afvalmensen
De Zabbaleen, letterlijk ‘afvalmensen’, zijn bewoners van een wijk die omgedoopt is tot Garbage City. Ze halen in heel Caïro het afval op, huis aan huis. Ze verwerken dat in eigen wijk en 90% van wat ze binnenhalen wordt gerecycled. Er woonden ooit ook 350.000 varkens die etensresten opaten, maar die zijn geruimd door de varkensgriep in 2009.
Caïro
Moeilijk rekenen
Myanmar is een van de drie landen die niet het metrische systeem gebruiken. Liberia en de Verenigde Staten zijn de andere twee.
Myanmar
Koninklijke kerken
Alle koninklijke huwelijke, begrafenissen en kroningen vinden plaats in Westminster Abbey. Er is slechts één uitzondering: het huwelijk tussen Charles en Diana vond plaats in St. Paul's Cathedral.
Londen
Zalm
50% van alle zalm ter wereld wordt in Noorwegen gekweekt. Op zoek naar nieuwe afzetmarkten werd in de jaren '80 een overheidscampagne gelanceerd om Japanners ervan te overtuigen om zalm te gaan gebruiken in sushi. In Japan was men aanvankelijk sceptisch, maar inmiddels is zalm niet meer weg te denken van sushi.
Noorwegen
The Line
Saoedi-Arabië werkt middenin de woestijn aan een nieuwe stad voor 9 miljoen inwoners. Maar het indrukwekkendste is wel de vorm van de stad: 170 kilometer lang en slechts 200 meter breed. Vandaar dus ook de naam.
Saoedi-Arabië
Demografisch zwaartepunt
De kleinst mogelijke cirkel op de kaart waarbinnen 50% van de wereldbevolking woont, heeft een straal van 3300km. Het middelpunt daarvan is een dorpje in Noord-Myanmar. Myanmar is ook het land waarvan alle buurlanden bij elkaar opgeteld de meeste inwoners hebben.
Myanmar
Flatiezuela
Venezuela heeft zóveel last gehad van hyperinflatie dat ze meermaals de munt hebben moeten devalueren. In 2008 gingen er drie nullen van de munt af, in 2018 nog eens vijf, maar het hielp geen snars. In 2018 liep de inflatie op tot ruim 1,7 miljoen procent. Een kip kopen in Caracas kostte op een gegeven moment vijftien kilo aan bankbiljetten. En voor een wc-rol? Bijna drie kilo. Papier was letterlijk meer waard dan het geld dat erop gedrukt stond.
Venezuela
Dagen-H
Sommige oldtimers uit Zweden hebben het stuur aan de rechterkant. Want, jawel, in Zweden reed je tot 3 september 1967 nog aan de linkerkant van de weg. Zweden was buiten de greep van Napoleon gebleven, en was een van de weinige landen buiten het voormalige Britse Rijk dat nog links reed toen de auto al helemaal was ingeburgerd. Knap onhandig, als je geen eiland bent. En dus ging Zweden overstag tijdens Dagen-H. Een enorme operatie. Tijdens dat wisselweekend werd een grote televisieshow uitgezonden, in de hoop zoveel mogelijk mensen binnen te houden. Bij die show brak onder andere Anni-Frid Lyngstad van het latere ABBA door.
Zweden
El Libertiming
Dictator Juan Vicente Gómez regeerde 30 jaar lang met ijzeren hand — denk: censuur, geheime politie, het hele plaatje. Maar het mafste? Gómez was zo geobsedeerd door Simón Bolívar dat hij zijn geboortedatum veranderde naar die van Bolívar én aankondigde dat hij op exact dezelfde dag zou sterven. En jawel: hij stierf keurig op 17 december 1935. Geen moord of zelfmoord, maar gewoon ouderdom.
Venezuela
Statenland
Toen Abel Tasman in opdracht van de VOC Nieuw-Zeeland ontdekte, noemde hij het eiland Statenland. Hij dacht namelijk dat hij de westkust van Statenland had ontdekt: een eiland dat de Nederlanders 16 jaar eerder hadden ontdekt, bij de zuidpunt van Zuid-Amerika. Hij bleek er een kleine 8.000 kilometer naast te zitten.
Nieuw-Zeeland
Frans-Algerije
Algerije wordt vaak een voormalige Franse kolonie genoemd. Maar eigenlijk klopt dat niet helemaal. Frans-Algerije werd namelijk bestuurd als een integraal onderdeel van Frankrijk, in tegenstelling tot bijvoorbeeld Marokko en Tunesië. Frans-Algerije had een vergelijkbare status als het huidige departement Frans-Guyana.
Algerije
Niet Honduras, maar...
Argentinië heeft het hoogste huisdierenbezit ter wereld. Maar liefst 80% van de Argentijnen heeft een huisdier, en elke dag besmeurt meer dan 30.000 kilo hondenpoep de straten van Buenos Aires.
Argentinië
Hoofdstadwijziging
Burundi is het land met de meest recente hoofdstadwijziging ter wereld. In 2018 was het Gitega’s beurt om hoofdstad te worden, ten koste van Bujumbura.
Burundi
Palingsound
De term "Palingsound" is gemunt door Radio Veronica, omdat de manager van de Volendamse band The Cats altijd paling meenam naar de radio.
Noord-Holland
Een van de Karels, deze is van Gelre
Karel van Gelre (1467-1538) aka de Grootste Gelderlander Aller Tijden, veroverde veel land, streed samen met Maarten van Rossem tegen Karel V en liet de Rijn verleggen zodat deze langs Arnhem stroomde. Grote speler.
Gelderland
El Valle de las Hamacas
Sinds de 19e eeuw is San Salvador meermaals bijna volledig van de kaart geveegd. Zo vaak en zo zwaar dat de oorspronkelijke bevolking het gebied “de vallei van de hangmatten” noemt, omdat een hangmat meebeweegt met de aarde en dus beter bestand zou zijn tegen aardbevingen dan huizen.
El Salvador
Have you seen Evelyn?
De lokale dierentuin van LA heeft een lange traditie met ontsnappingen. Met name rond de eeuwwisseling: toen zijn er in vijf jaar tijd 35 dieren ontsnapt, waaronder vijf keer de gorilla Evelyn. Het gorillaverblijf was namelijk eigenlijk gebouwd voor beren, en gorilla's zijn behoorlijk inventief in hun uitbraakpogingen.
Los Angeles
Dat zal lekker ruiken
De ambtenaren die de Chinese keizer bijstonden in de Verboden Stad waren eunuchen: gecastreerde mannen. Zo wist de keizer zeker dat de kinderen die in zijn harem werden geboren enkel en alleen van hem waren. Er gaan geruchten dat veel eunuchen hun afgesneden geslachtsdelen de rest van hun leven in een zakje bij zich droegen, omdat ze compleet begraven wilden worden.
Beijing
Polynesi
Veel eilanden. Meer dan 17.000. Qua oppervlakte is Indonesië de grootste eilandstaat ter wereld.
Indonesië
West-Oost-Timor
Oost-Timor heeft een exclave op West-Timor, op de plek waar de Portugezen aan land kwamen en hun hoofdstad stichtten. Het was het enige stukje van West-Timor dat na de komst van de Nederlanders Portugees bleef, en hoort daarom nu nog altijd bij Oost-Timor in plaats van bij Indonesië.
Oost-Timor
Elektriciteitsimport
Benin heeft zelf geen energiecentrales en moet alle elektriciteit importeren uit Ghana. Ze gaan nu samen met Togo, dat hetzelfde probleem heeft, een waterkrachtcentrale bouwen op de grens.
Benin
Big Brazil
Brazilië bedekt bijna de helft van het Zuid-Amerikaanse landoppervlak (48%). Er zijn maar twee Zuid-Amerikaanse landen die niet aan Brazilië grenzen: Chili en Ecuador.
Brazilië
Laotiaanse olifantenvlag
Tot 1975 had Laos een rode vlag met een driekoppige olifantenvlag erop. Een stuk spannender dan de huidige!
Laos
Internationale studenten in Australië
Australië telt zo'n 875.000 internationale studenten. 1 op de 28 mensen in Australië is dus internationale student. Eenderde daarvan komt uit China. Dat betekent dat 1 op de 5000 Chinezen momenteel in Australië studeert.
Australië
Wazeggie boas?
Het Hongaars is na het Turks de grootste niet-Indo-Europese taal van Europa. Het is ook de grootste taal der Finoegrische talen, hoewel ze daarbij alleen serieuze concurrentie hebben van het Fins. Finnen en Hongaren kunnen trouwens geen woord van elkaars taal verstaan.
Hongarije
Tot Slavisch gemaakt
De Slowaken zijn een West-Slavisch volk. Van het Slavische volk komt ook het woord slaaf.
Slowakije
Ondersteboven kiiken
Kiiken is een sport die uitgevonden is in Estland. Het is de extreme sports variant van schommelen. Je zit niet, maar je staat. Je hebt geen buigbare kabels vast, maar stokken. En je moet over de kop. Hoe goed je het doet, hangt af van hoe lang de stokken van je schommel zijn.
Estland
Investeren kunnen ze vastgoed
Er zijn eigenlijk maar iets meer dan 300.000 Qatari. Toch zijn zij voor een aanzienlijk deel de eigenaar van Heathrow, volledig eigenaar van warenhuis Harrods, volledig eigenaar van voetbalclub PSG, én zijn ze de grootste vastgoedeigenaar van Londen.
Qatar
Aardbevingdiplomatie
In augustus 1999 vond in Turkije bij Izmit een verwoestende aardbeving plaats. De Grieken haalden alles uit de kast om de Turken te helpen. Drie weken later was er een zware aardbeving bij Athene, en schoten de Turken te hulp. Deze gebeurtenissen hebben het ijs tussen de landen plots gebroken, na eeuwen van animositeit, en leidden tot een revolutie in de onderlinge betrekkingen. Wetenschappers noemen dit fenomeen 'earthquake diplomacy'.
Griekenland
Pay so large
In 1998 waren de Filipijnen 100 jaar onafhankelijk van Spanje. Om dat te vieren printte de bank briefjes van 100.000 peso, en dat is nog steeds het record voor grootste briefje waarmee je daadwerkelijk kunt betalen. In afmetingen dus. 21 x 35 centimeter. Groter dan een A4’tje.
Filipijnen
Zondagskindjes
In Ghana bepaalt je geboortedag je voornaam. Zo zijn alle Kofi's geboren op vrijdag, alle Kwames op zaterdag en alle Akwasi's op zondag.
Ghana
Knuffeldood
De meeste ongecontacteerde stammen lijken zich er bewust van te zijn dat er een buitenwereld is. Ze blijven bewust op afstand, want ze kennen de gevaren. Een aantal stammen heeft dat aan den lijve ondervonden. Een goedbedoelde omhelzing tussen een Braziliaanse ingenieur en een stamleider in 1910 leidde er bijvoorbeeld toe dat binnen 3 jaar 4500 van de 5000 stamleden stierven aan besmettelijke ziektes waar ze niet resistent voor waren.
Zuid-Amerika
Lege prijzenkast
Het is een beetje het lot van een heel groot land met heel weinig inwoners, maar toch: Libië is het op één na grootste land qua oppervlakte zonder Olympische medailles. Alleen Democratische Republiek Congo topt dat. Maar dat is wel een stuk beschamender, met tien keer zoveel inwoners.
Libië
Schaakbord
Het stratenpatroon van de binnenstad van Maputo is een schaakbord van de gehele linkerkant van de Koude Oorlog. Hun ‘avenidas’ verwijzen onder meer naar Mao Zedong, Vladimir Lenin, Julius Nyerere, Siad Barre en Salvador Allende.
Mozambique
Last man Kazachstanding
Kazachstan was het laatste land dat de Sovjet-Unie verliet, dus technisch gezien was het land Kazachstan op een gegeven moment de hele Sovjet-Unie.
Kazachstan
De Grote Podcastlas en De Speld presenteren: de betrouwbaarste landengids aller landengidsen!
- Een satirische blik van alle landen van de wereld
- Het perfecte cadeau voor wereldreizigers
Vriend van de show 🎙
Je kunt De Grote Podcastlas steunen als vriend van de show. Voor slechts 2,50 euro per maand of 27,50 per jaar kun je ons steunen om onze podcast te blijven maken.
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Luister op 👂
