Alle kroegfeitjes op een rij 👀
Klimaatmars avant la lettre
Op 6 november 1975 organiseerde koning Hassan II de “Groene Mars”. Een mars van zo'n 350.000 ongewapende Marokkaanse mannen, vrouwen en kinderen, die de grens met de Westelijke Sahara overstaken om symbolisch aanspraak te maken op het gebied.
Westelijke Sahara
Ondermijning 2.0
Ronald Reagan draaide de linkse lente in Nicaragua eigenhandig de nek om. Hij kwam met zware economische sancties en trainde en bewapende politieke tegenstanders van het linkse bewind. Hij viel zelfs havens en olie-installaties aan en legde zeemijnen voor de kust. De Verenigde Naties veroordeelden die acties en zelfs het Amerikaanse Congres stelde dat Reagan ermee moest stoppen. Maar Reagan ging er in het geniep toch mee door: hij sluisde de opbrengsten van geheime wapenleveringen aan Iran door naar de Nicaraguaanse oppositie.
Nicaragua
Kayakkes
Een van de zijriviertjes van de Maas is de Lesse en dat is een van de meest bekayakte rivieren van België. Zelfs zo druk dat er sprake is van kayakfiles waarbij op mooie zomerdagen zo'n 2000 kayaks achter elkaar aanvaren. De activiteit trekt soms zelfs 6000 mensen per dag.
Namen
Hantwerpen
De naam Antwerpen komt van een reus, een Romein en een afgehakte hand. Druoon Antigoon beheerste de Schelde en hakte de hand af van elke schipper die weigerde tol te betalen, totdat de Romeinse soldaat Silvius Brabo hem doodde, zijn hand afhakte en die in de Schelde gooide. Hantwerpen. De H verdween, de naam bleef. Onzinverhaal natuurlijk, maar wel leuk.
Antwerpen
Victor Lustig
Deze meesteroplichter is een van de bekendste in zijn soort. Hij deed zich voor als de ambtenaar die belast werd met de sloop van de Eiffeltoren en verkocht de toren aan een schroothandelaar. Hij kreeg een voorschot en vluchtte naar de VS.
Parijs
Alaskanada
Alaska is niet van Canada omdat de Russen het in 1867 liever aan de VS verkochten dan aan Canada, een niet-onafhankelijk onderdeel van hun grote rivaal: het Verenigd Koninkrijk.
Canada
Spirituele sugar rush
De Thai brengen graag offers aan hun goden. Volgens de overlevering houden de goden van zoet, en van rood. Dit maakt Thailand tot ’s werelds grootste afnemer van Fanta Strawberry. Overal waar je komt staan bekertjes of blikjes Fanta in de heiligdommen.
Thailand
Al Jazeera
Nieuwszender Al Jazeera is in 1996 opgericht en wordt volledig gefinancierd door de emir van Qatar. Dat zorgt voor enige achterdocht, maar Al Jazeera heeft door de jaren heen bewezen een onafhankelijk en zeer betrouwbaar nieuwsmedium te zijn. Het speelde een belangrijke rol in de wereldwijde verslaggeving van de Arabische lente.
Qatar
Cabden
Taxi's werden in Londen in de 17e eeuw geïntroduceerd als hackney coach, waarschijnlijk naar het Franse woord ‘hacquenée’ ("als een paard dat geschikt is voor verhuur"), en natuurlijk naar de borough die Hackney heet. In de 19e eeuw kwam de cabriolet uit Frankrijk, een snellere tweewielige koets. Daar komen de termen ‘cab’ en ‘cabbie’ vandaan.
Londen
A spy, I presume?
Mark Spencer, ‘world’s most travelled man’, kwam in 2010 in Mogadishu aan. Op vakantie, als eerste toerist sinds de burgeroorlog uitbrak in de jaren ’80. De douane kon niet geloven dat hij geen spion was.
Somalië
Het boekje
Niyazov vond zichzelf zo’n wijs man dat hij een boekje uitgaf, zoals het Rode Boekje van Mao Zedong. Zijn ‘Ruhmana’, het boekje, staat ook als mechanische megaversie in Ashgabat. Elke avond gaat het open en slingert het wijsheden de ether in.
Turkmenistan
Lang, langer, langst
Al eeuwen droomt de mens van een brug over de Straat van Messina. Nu lijkt ie er eindelijk te komen. Het wordt de langste hangbrug ter wereld, met een vrij hangend gedeelte van 3,3 kilometer tussen de pijlers. Extra knap omdat er ook treinen overheen moeten gaan rijden: het vormt de missing op de hogesnelheidslijn van Berlijn naar Palermo. De brugpijlers worden 400 meter hoog, en die tillen het dek ruim 70 meter boven de zee. Prijskaartje? 13,5 miljard, en uiteindelijk waarschijnlijk 4 keer zoveel.
Sicilië
Karakumkanaal
Met 1400 kilometer is dit het langste irrigatiekanaal ter wereld. Het maakt katoenteelt mogelijke in de Karakum (de droge binnenlanden van Turkmenistan). Vroeger heette het trouwens het Leninkanaal en later het Turkmenbaşikanaal.
Turkmenistan
Micronesië voetbalnatie
Micronesië staat eerste, tweede én derde als het gaat om grootste verlies bij een voetbalwedstrijd. Al deze records werden in één toernooi gevestigd: de Pacific Games van 2015. Micronesië werd laatste met een doelsaldo van 0 voor en 114 tegen, in drie wedstrijden. Grootste verlies was tegen Vanuatu: 0-46.
Micronesië
Sprinktvis
De Japanse vliegende inktvis heeft zijn naam niet voor niets. Dit traag ogende weekdier kan als hij zich bedreigd voelt opspringen uit het water en binnen 3 seconden meer dan 30 door de lucht meter afleggen.
Japan
Wilhelmimwoah
Tot 1890 deelden Nederland en Luxemburg een staatshoofd. Toen Willem III overleed waren zijn drie zoons al overleden. Alleen de tienjarige Wilhelmina was over. De Luxemburgers hadden niet zo'n trek in Emma als regentes en daarna Wilhelmina als koningin. En dus wezen ze iemand anders aan als Groothertog.
Luxemburg
Herkomst pausen
De huidige paus Franciscus uit Argentinië is de eerste niet-Europese paus sinds de 8e eeuw. Driekwart van alle pausen kwam uit Italië.
Vaticaanstad
Guatemaya's
De Maya's komen uit wat we nu kennen als Guatemala. Afkomstig uit Yucatán rond 2600 voor Christus, leefden ze rond 250 na Christus in het huidige zuiden van Mexico, Guatemala, het noorden van Belize en het westen van Honduras.
Guatemala
De Agua in Nicaragua
Nicaragua doet haar naam eer aan. Het land ligt tussen twee oceanen, de grenzen met Honduras en Costa Rica zijn grotendeels rivieren en ze hebben de grootste meren van Centraal-Amerika. Zijn er meer landen met een naam eindigend op -water?
Nicaragua
Reken je Perzisch rijk
Officieel gebruikt Iran de rial (IRR) als nationale valuta, maar in het dagelijks leven rekenen Iraniërs bijna altijd in toman. 1 toman = 10 rial. Dus als iets 100.000 rial kost, zeggen mensen simpelweg dat het 10.000 toman kost.
Iran
Nerds wegpesten
Belarus heeft een lange traditie met het wegpesten van zijn knapste koppen. Vroeger vooral Joden, nu vooral critici van Loekasjenko. Vier van de zes Belarussische nobelprijswinnaars kregen de prijs pas toen ze niet meer in Belarus woonden. Van de twee winnaars die de prijs wél kregen als bewoner van Belarus, is er inmiddels één geëmigreerd. De ander is vorig jaar tot 10 jaar cel veroordeeld.
Belarus
Malibu
Bedank Barbados de volgende keer dat je een Malibu-cola drinkt, want het is daar in 1893 voor het eerst gemaakt.
Barbados
Zouden ze nu een moord voor doen
In de eerste decennia van de vorige eeuw had Los Angeles het grootste elektrische tramnetwerk ter wereld. Eerst kwamen de stationnetjes, toen de stadjes. Op het hoogtepunt reden er tegelijkertijd 10.000 trams per dag. In 1961 zou de laatste rijden, volledig geslachtofferd ten behoeve van de auto. Nog iets waar ze spijt van hebben: het afbreken van een verhoogd aangelegde fietssnelweg, begin 20e eeuw. De eerste fietssnelweg ter wereld.
Los Angeles
Woke kolonie
De New Zealand Company wilde van Nieuw-Zeeland een verlichte modelsamenleving maken. Er was bijvoorbeeld geen slavernij en contractarbeid en ze zetten vol in op eerlijke arbeid. Ook was er verregaande sociale wetgeving en een hoge mate van democratie. In 1889 kregen de mannen algemeen kiesrecht, en in 1893 volgden de vrouwen. Het werd het eerste land in de wereld waar vrouwen mochten stemmen.
Nieuw-Zeeland
Lets naams
Poolse achternamen eindigen steevast op -ski, Russische op -ov. In Letland eindigen de meeste achternamen op -s. Het grappige: voornamen doen dat ook. Voorbeelden zijn voetballer Roberts Uldrikis en schaatser Haralds Silovs. Zie je dus voor- en achternaam eindigend op een -s? Dan kijk je waarschijnlijk naar een Let.
Letland
St. Kitts & Gozo
Malta heeft qua vorm grote overeenkomsten met een ander land: St. Kitts & Nevis. Aan de andere kant van de wereld, puur toeval.
Malta
Masaimania
De bekendste bevolkingsgroep in Kenia zijn de Masai, ook al maken ze slechts 2% van de bevolking uit. Maar in de Serengeti wonen, mooie kleding dragen en hoog kunnen springen is blijkbaar goede reclame. Hun schild neemt ook een onevenredig prominente plek in op de vlag. Vergelijk het een beetje met een Nederlandse vlag vol Pompeblêden.
Kenia
Koninkrijk Ghana
Een van de staatkundige voorlopers van Mali was het Koninkrijk Ghana. Dat koninkrijk heeft dus niks te maken met het land Ghana zoals we dat nu kennen.
Mali
Libiësitas
Ongeveer 64% van de volwassenen heeft overgewicht of obesitas – het hoogste percentage van heel Afrika.
Libië
Gaztronomia Txampions
De restaurants van San Sebastián (Donostia, voor de Basken) hebben in totaal achttien Michelinsterren. De stad, ongeveer net zo groot als Nijmegen of Breda, staat daarmee in de top van sterren per hoofd van de bevolking. Spanje in totaal heeft tien driesterrenrestaurants, drie daarvan staan in San Sebastián.
Baskenland
De kralen
Op en rond Sint Eustatius zijn er blauwe kralen te vinden. Het was een oud beloningssysteem voor de tot slaaf gemaakte Afro-Caribische bevolking, en ook een ruilmiddel om die mensen in Afrika te ‘verhandelen’. Heel Sint Eustatius lag er dus vol mee. Met de afschaffing van de slavernij waren de kralen niet meer nodig en gooiden vrijgemaakte mensen ze massaal in zee. Daar vinden duikers ze nog steeds.
Sint Eustatius
Jongste Nobelprijswinnaar ooit
Malala Yousafzai schreef over het moeilijke leven als vrouw in Pakistan en was kritisch op de Taliban. Als dank werd zij neergeschoten door de Taliban. In haar hoofd. Het stopte haar niet, want ze overleefde de aanslag en ging door met haar kritiek. Ze kreeg er de Nobelprijs voor de Vrede voor. Als jongste persoon ooit.
Pakistan
Opera Tifosi
Teatro alla Scala in Milaan, volgens kenners het beste operahuis ter wereld, herbergt de 'loggionisti', fervente operafans in de goedkope bovengalerij. Deze enthousiastelingen staan bekend om hun onverbiddelijke kritiek. Zo werd tenor Roberto Alagna in 2006 tijdens Aida zo heftig uitgejouwd dat zijn vervanger, Antonello Palombi, abrupt de scène op moest zonder kostuum.
Italië
Je kunt elke złoty maar één keer uitgeven
ABBA was zó populair dat er een miljoen exemplaren van The Album verkocht werden. Tijdens de Koude Oorlog. Met de import van de albums was Polen in één klap door zijn buitenlandse valutareserves heen.
Zweden
Het zou een slechte film zijn
De Zuid-Koreaanse actrice Choi Eun-hee en haar man, de regisseur Shing Sang-ok werden in 1978 ontvoerd door officials van Kim Il-sung. Ze werden opgesloten en na drie jaar cel moesten ze verplicht films gaan maken voor Noord-Korea, om in te zenden op de internationale filmfestivals waar Kim Il-sung zo graag erkenning wilde krijgen. Ze wisten te ontsnappen in Wenen en vluchtten naar de Amerikaanse ambassade.
Noord-Korea
Giraffelektrisch
Bij de aanleg van elektriciteitskabels is de overheid verplicht om de palen minstens 12 meter hoog te laten zijn, om een veilige onderdoorgang van giraffes te garanderen.
Mozambique
Dienstkever
In 2009 werd José Mujica president. Hij was oud-leider van de extreemlinkse guerillabeweging Tupamaros en was zijn linkse drijfveren niet verleerd. Hij doneerde 90% van zijn salaris aan armen, woonde op een klein boerderijtje en liet zich rondrijden in een Volkswagen Kever.
Uruguay
Tsar bomba x 640
In 1960 vond in Chili de zwaarste aardbeving plaats die ooit is gemeten: 9,6 op de schaal van Richter. De energie die vrijkwam staat gelijk aan 32 gigaton TNT: 640 keer zoveel als de Tsar bomba, de zwaarste waterstofbom ooit getest. Er ontstond een tsunami van 25 meter hoog die zelfs in Hawaii, Japan en de Filipijnen slachtoffers maakte. In Chili vielen 'slechts' 3000 doden, omdat de aardbeving plaatsvond tijdens de zondagmis en kerken een stuk steviger zijn gebouwd dan de meeste huizen.
Chili
Parisii best oud
Parijs ontstond rond de 3e eeuw voor Christus, toen een Keltische stam, de Parisii, zich vestigde op het Île de la Cité. Een natuurlijk eiland in de Seine, dat we nu kennen als de plek waar de Notre-Dame staat.
Parijs
Dagen-H
Sommige oldtimers uit Zweden hebben het stuur aan de rechterkant. Want, jawel, in Zweden reed je tot 3 september 1967 nog aan de linkerkant van de weg. Zweden was buiten de greep van Napoleon gebleven, en was een van de weinige landen buiten het voormalige Britse Rijk dat nog links reed toen de auto al helemaal was ingeburgerd. Knap onhandig, als je geen eiland bent. En dus ging Zweden overstag tijdens Dagen-H. Een enorme operatie. Tijdens dat wisselweekend werd een grote televisieshow uitgezonden, in de hoop zoveel mogelijk mensen binnen te houden. Bij die show brak onder andere Anni-Frid Lyngstad van het latere ABBA door.
Zweden
De Grote Podcastlas en De Speld presenteren: de betrouwbaarste landengids aller landengidsen!
- Een satirische blik van alle landen van de wereld
- Het perfecte cadeau voor wereldreizigers
Vriend van de show 🎙
Je kunt De Grote Podcastlas steunen als vriend van de show. Voor slechts 2,50 euro per maand of 27,50 per jaar kun je ons steunen om onze podcast te blijven maken.
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Luister op 👂
